Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026

Provinciale subsidieregeling voor restauratie, herbestemming en onderhoud van Friese monumenten (rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten en molens). Gericht op eigenaren en zakelijk gebruiksgerechtigden. Subsidiebedragen variëren per categorie monument.

• Monument moet zijn aangewezen als rijksmonument, gemeentelijk monument of molen
• Eigenaar of zakelijk gebruiksgerechtigde van het monument
• Restauratieplan voor bepaalde werkzaamheden moet door architect zijn opgesteld
• Geen werkzaamheden op monumenten in eigendom van of gebruikt door overheid
• Geen werkzaamheden op woonhuizen of oorspronkelijke woonhuizen
• Subsidiebedrag minimaal € 5.000 (rijks- en gemeentelijke monumenten) of € 500 (molens)
• Werkzaamheden mogen niet al zijn aangevangen voordat subsidieaanvraag is ingediend
• Vergunningplicht onder Omgevingswet moet zijn nagekomen

De eisen uit de regeling. Uw situatie bepaalt of u voldoet; dit is geen beschikking.

• Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026Officiële regelgeving (CVDR) · lokaleregelgeving.overheid.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026
  Gedeputeerde staten van Fryslân,
  gelet op
  Verordening (EU) 2022/2472van de Commissie van 14 december 2022 PbEU, L 327), in het bijzonder artikel 36, waarbij bepaalde categorieën steun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie met de interne markt verenigbaar worden verklaard,
  Verordening (EU) Nr. 651/2014 van de Commissie van 17 juni 2014 (PbEU, L187) in het bijzonder artikel 53, waarbij bepaalde categorieën steun op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag met de interne markt verenigbaar worden verklaard;
  Artikel 1.3, derde lid, van de Algemene subsidieverordening provincie Fryslân 2022,
  overwegende dat het op grond van het omgevingsprogramma Erf-Goed 2025-2028 wenselijk is door middel van subsidies een stimulans te geven aan het restaureren, herbestemmen en onderhouden van Friese monumenten,
  besluiten:
  vast te stellen de Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026:
  
  Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen
  
  Artikel 1.1 Begripsbepalingen
  In deze subsidieregeling wordt verstaan onder:
  - Archeologisch monument: terrein dat deel uitmaakt van cultureel erfgoed vanwege de daar aanwezige overblijfselen, voorwerpen of andere sporen van menselijke aanwezigheid in het verleden, met inbegrip van die overblijfselen, voorwerpen en sporen;
  - Architect: persoon die is ingeschreven in het architectenregister als bedoeld in de Wet op de architectentitel;
  - Asv: Algemene subsidieverordening provincie Fryslân 2022;
  - Bestek: volledige en nauwkeurige beschrijving van voorwaarden waaronder en eisen ten aanzien van de wijze waarop werkzaamheden aan een bouwwerk worden uitgevoerd, bestaande uit algemene voor het werk geldende juridische en administratieve voorwaarden en bepalingen, met voorschriften betreffende bouwplaats voorzieningen, de nauwkeurige beschrijvingen van toe te passen constructies en per onderdeel benodigde kwaliteit en hoeveelheid van te gebruiken materialen en eisen die worden gesteld aan de wijze van verwerken, alsmede de afwerking van kleuren;
  - Boerderij: ensemble van hoofdgebouw met bijgebouwen dat oorspronkelijk uitsluitend of voor het overwegende deel is vervaardigd voor het uitoefenen van een agrarisch bedrijf;
  - Bouwhistorisch onderzoek: in een schriftelijke rapportage vastgelegde opname of verkenning naar gegevens betreffende de bouw-, verbouwings- en gebruiksgeschiedenis van één of meer gebouwen of zelfstandige onderdelen daarvan, of naar een door mensen gemaakte structuur, aan de hand van archief- en literatuuronderzoek en waarnemingen aan de vorm, de constructie, de gebruikte materialen en de afwerking ervan. Het onderzoek wordt uitgevoerd door een deskundige en is in overeenstemming met de uitvoeringsrichtlijnen bouwhistorisch onderzoek met waardenstelling, Stichting Erkende Restauratiekwaliteit Monumentenzorg (ERM) URL2007;
  - Buitenplaats: complex dat een historisch en architectonisch geheel vormt in nuttig gebruik, bestaande uit een versterkt huis, buitenhof of landhuis met bijgebouwen, bouwwerken en tuinornamenten met omliggende terreinen die bestaan uit grachten, waterpartijen, lanen, boomgroepen, parkbossen, weiden, siertuinen of moestuinen;
  - Casco: de dragende onderdelen en het omhulsel, bestaande uit dak, kappen met spantconstructies, balklagen en vloeren, dragende muren met wandopeningen, funderingen, kelders en gewelven. Tot het casco wordt ook gerekend het binnenpleisterwerk van de muren die deel van het casco uitmaken, alsmede de buitenafwerking, de kozijnen, ramen en deuren;
  - Deelrestauratie: instandhoudingswerkzaamheden aan een zelfstandig onderdeel of een zelfstandig bouwkundige eenheid, waarvan het casco in slechte of matige staat verkeert, die voor de instandhouding van het gehele monument noodzakelijk zijn;
  - Deskundige: onafhankelijke partij die op grond van opleiding en ervaring gekwalificeerd moet worden geacht om een opdracht uit te voeren in het kader van een op grond van deze regeling gesubsidieerde activiteit;
  - Directievoering: begeleiding van de uitvoering van de restauratie, bestaande uit onder meer de volgende werkzaamheden: voeren van een afstemmingsoverleg, toetsen van de voortgang en kwaliteit van de werkzaamheden, het maken van bouw- en voortgangsverslagen;
  - Gebouwd monument: monument, niet zijnde een groen monument;
  - Gedeputeerde staten: het college van gedeputeerde staten van Fryslân;
  - Gemeentelijk monument: gebouwd monument dat op grond van een gemeentelijke verordening als zodanig is aangewezen en op de gemeentelijke monumentenlijst is geplaatst;
  - Groen monument: monument zijnde een aanleg die geheel of gedeeltelijk bestaat uit beplanting, zoals een park- of tuinaanleg, met dien verstande dat verdedigingswerken zonder een rijksbeschermde groenaanleg niet worden aangemerkt als groen monument;
  - Herbestemming: planologische wijziging naar een andere dan de bestaande functie van een monument of zelfstandig onderdeel daarvan, waarbij door de wijziging de bestaande functie van het monument in overwegende mate wijzigt naar, en geschikt gemaakt wordt voor, een nieuwe functie door middel van voor de wijziging noodzakelijke bouwkundige ingrepen;
  - Inspectierapport: een door de Monumentenwacht overeenkomstig het Inspectiehandboek voor monumenten opgesteld rapport dat de technische of fysieke staat van een monument, zelfstandig onderdeel of zelfstandige bouwkundige eenheid beschrijft;
  - Instelling van bijzonder provinciaal belang: organisatie met de status Professionele Organisatie voor Monumentenbehoud (POM) die tevens provinciale boekjaarsubsidie ontvangt;
  - Kerk: gebouw of zelfstandig onderdeel daarvan, dat oorspronkelijk uitsluitend of voor het overwegend deel is vervaardigd voor het gezamenlijk belijden van de godsdienst of levensovertuiging;
  - Klinkend monument: monument bestaande uit een uurwerk, orgel, beiaard of luidklok;
  - Leidraad subsidiabele instandhoudingskosten: van kracht zijnde bijlage als bedoeld in artikel 4 van de regeling van de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 19 september 2012, nr. WJZ/387165 (10152), houdende regels voor de verstrekking van subsidie voor de instandhouding van rijksmonumenten;
  - Molen: bouwwerk dat bewegingsenergie van wind, water of spierkracht omzet in rotatie-energie van de wieken die nuttig kan worden gebruikt voor het aandrijven van machines of pompen;
  - Monument: bouwwerk, zelfstandige onderdeel daarvan of aangelegde onroerende zaak, welke een tastbaar product van menselijk handelen is, en welke op zich of in verband met zijn omgeving van algemeen belang is wegens zijn schoonheid, zijn betekenis voor de wetenschap of zijn cultuurhistorische betekenis, niet zijnde een archeologisch monument.
  - Monumentenwacht: een Monumentenwacht die is aangesloten bij de Vereniging Provinciale Monumentenwachten Nederland;
  - Onderhoud: reguliere werkzaamheden die noodzakelijk zijn voor de instandhouding van het beschermde monument of onderdelen ervan;
  - Ontwerpopgave: planvorming waarbij sprake is van het wijzigen van het casco, buitengevels, binnenwanden, vloeren of plafonds van het bouwwerk of een zelfstandig onderdeel daarvan;
  - Oorspronkelijk woonhuis: gebouwd monument, dan wel een zelfstandig bouwkundige eenheid daarvan, dat in oorsprong geheel of gedeeltelijk voor wonen is gebouwd, niet zijnde gebouwen die deel uitmaken van een in het Museumregister Nederland opgenomen museum, kastelen, paleizen, kerkgebouwen, kerkelijke dienstgebouwen in kerkelijk gebruik, het hoofdhuis van buitenplaatsen, landhuizen, gebouwen van liefdadigheid, molens en de daarbij behorende woning, gemalen, watertorens, boerderijen of industrieel erfgoed;
  - Reconstructie: werkzaamheden die nodig zijn voor het opnieuw maken en terugbrengen van verloren gegane onderdelen van monumenten in een vroegere gedaante;
  - Restauratie: het verrichten van die werkzaamheden, die het normale onderhoud te boven gaan en die voor het herstel van een monument noodzakelijk zijn;
  - Restauratieplan (gebouwde monumenten): plan bestaande uit een rapportage van de technische staat, tekeningen van de bestaande toestand, tekeningen van herstellingen en toevoegingen, alsmede een overzicht van de aard en omvang van de voorgenomen werkzaamheden in de vorm van een werkomschrijving of bestek, een omschrijving van de met de werkzaamheden beoogde resultaten en bijbehorende sluitende begroting. De werkomschrijving of het bestek, en de begroting, zijn conform de Leidraad subsidiabele instandhoudingskosten en bevatten de in die Leidraad genoemde onderdelen. In geval van activiteiten als bedoeld in artikel 2.1.1, eerste lid, onder d, en artikel 2.2.1 kan in plaats van een begroting worden volstaan met een uitgewerkte offerte;
  - Restauratieplan (groene monumenten): plan bestaande uit een tuin-historisch onderzoek, tekeningen van de bestaande toestand, tekeningen van herstellingen en toevoegingen, alsmede een overzicht van de aard en omvang van de voorgenomen werkzaamheden in de vorm van een werkomschrijving of bestek, een omschrijving van de met de werkzaamheden beoogde resultaten en bijbehorende sluitende begroting. De werkomschrijving of het bestek, en de begroting, zijn conform de Leidraad subsidiabele instandhoudingskosten en bevatten de in die Leidraad genoemde onderdelen;
  - Rijksmonument: beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet, niet zijnde een archeologisch monument, dat als zodanig is opgenomen in het Rijksmonumentenregister;
  - Subsidieregeling instandhouding monumenten: Regeling van de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 19 september 2012, nr. WJZ/387165 (10152), houdende regels voor de verstrekking van subsidie voor de instandhouding van rijksmonumenten;
  - Technisch urgent: noodzaak tot restauratie van het monument, een zelfstandig onderdeel of een zelfstandig bouwkundige eenheid, omdat het casco daarvan in een inspectierapport van de Monumentenwacht is aangeduid als matig of slecht;
  - Tuin-historisch onderzoek: onderzoek naar de aanleg, veranderings- en gebruiksgeschiedenis van aanleggen van tuinen, (stads)parken, boerenerven, begraafplaatsen, vestingwerken en andere groenstructuren die een begrenzing hebben, in hun ruimtelijke samenhang, aan de hand van de vorm (ontwerp), onderliggende structuren en ideeën, de gebruikte materialen en beplanting en de afwerking. Het onderzoek is in overeenstemming met de Richtlijnen Tuinhistorisch onderzoek, voor waardenstelling van groen erfgoed, samengesteld door R. van Immerseel en L. Hendriks (Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, 2012) en brengt in kaart en beschrijft hoe de oorspronkelijke situatie was en welke veranderingen er in de loop der tijd zijn aangebracht en beschrijft de bestaande situatie als uitkomst van die eerdere processen;
  - Traditionele dakbedekking: dakbedekking van dezelfde soort, kwaliteit, vorm, materiaal, uitstraling en architectuurhistorische techniek als de dakbedekking ten tijde van de oorspronkelijk bouw van het monument;
  - UAsv: Uitvoeringsregeling Asv provincie Fryslân 2022;
  - Woonhuis: gebouwd monument, dan wel een zelfstandig bouwkundige eenheid daarvan, dat uitsluitend voor wonen is bestemd of voor de helft of meer van de oppervlakte voor bewoning wordt gebruikt of geschikt is, niet zijnde gebouwen die deel uitmaken van een in het Museumregister Nederland opgenomen museum, kastelen, paleizen, kerkgebouwen, kerkelijke dienstgebouwen in kerkelijk gebruik, het hoofdhuis van buitenplaatsen, landhuizen, gebouwen van liefdadigheid, molens en de daarbij behorende woning, gemalen, watertorens, vuurtorens, boerderijen of industrieel erfgoed;
  - Zelfstandig bouwkundige eenheid: bouwwerk dat in zowel constructief als functioneel opzicht te onderscheiden is van de naastgelegen bouwwerken en is opgenomen als onderdeel van het monument in het Monumentenregister of op de gemeentelijke monumentenlijst;
  - Zelfstandig onderdeel: deel van een gebouwd monument dat is aan te merken als een dak, ke
  
  […tekst ingekort]

• Openstellingsbesluit Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026Officiële regelgeving (CVDR) · lokaleregelgeving.overheid.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Openstellingsbesluit Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026
  Gedeputeerde Staten van Fryslân,
  gelet op artikel 1.3 en artikel 1.5, derde lid, van de Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026 (hierna: de regeling),
  BESLUITEN
  Het Openstellingsbesluit Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026 als volgt vast te stellen:
  
  Artikel 1 Aanvraagperiode
  Aanvragen voor subsidie op grond van de regeling kunnen worden ingediend vanaf 14 september 2025 tot en met 18 september 2026.
  [Artikel 1 bevat een kennelijke verschrijving. Hier wordt bedoeld: Aanvragen voor subsidie op grond van de regeling kunnen worden ingediend vanaf 14 september 2026 tot en met 18 september 2026.]
  
  Artikel 2 Subsidieplafond en verdeelsystematiek
  1..
  Het subsidieplafond voor de in artikel 1 genoemde aanvraagperiode bedraagt het in onderstaande tabel genoemde bedrag:
  Nr. | Onderdeel uit de regeling | Artikel uit de regeling | Subsidieplafond
  1. | Restauratie bij herbestemming van een rijksmonument;Restauratie van een rijksmonumentDeelrestauratie van een rijksmonumentRestauratie of reconstructie van het dak van een rijksmonumentale boerderij | Artikel 2.1.1, eerste lid, onderdelen a t/m d. | € 500.000 voor de volgende instellingen van bijzonder provinciaal belang:€ 300.000 voor Stichting Alde Fryske Tsjerken;€ 200.000 voor Stichting De Fryske Mole€ 2.520.200 voor overige aanvragen.
  2. | Restauratie bij herbestemming van een gemeentelijk monumentRestauratie van een gemeentelijk monumentDeelrestauratie van een gemeentelijk monumentRestauratie of reconstructie van het dak van een boerderij van een gemeentelijk monument | Artikel 2.2.1, eerste lid, onderdelen a t/m d. | € 250.000
  3. | Onderhoud van rijksmonumentale molens. | Artikel 2.3.1. | € 150.000
  Totaal | € 3.420.200
  2..
  De subsidie wordt verdeeld op volgorde van datum van ontvangst van de subsidieaanvragen, conform artikel 1.5 van de regeling.
  
  Artikel 3 Inwerkingtreding
  Dit besluit treedt in werking met ingang van de dag na de datum van uitgifte van het Provinciaal Blad waarin het wordt geplaatst.
  
  Artikel 4 Citeertitel
  Dit besluit wordt aangehaald als: Openstellingsbesluit Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026.
  Leeuwarden, 12 mei 2026
  Voorzitter drs. A.A.M. Brok
  Secretaris J. Algra