Energie-investeringsaftrek (EIA)

Belastingvoordeel voor ondernemers die investeren in energiebesparende middelen en duurzame energietechnologie. In 2024 vroegen ondernemers voor ruim €3,2 miljard aan investeringen belastingvoordeel aan, met een totaal beschikbaar budget van €259 miljoen.

• Investering moet betrekking hebben op energiebesparende middelen of duurzame energietechnologie opgenomen in de Energielijst
• Aanvraag kan tot 3 maanden na aanschaf van het bedrijfsmiddel worden ingediend
• Investering moet door de ondernemer zelf worden gedaan

De eisen uit de regeling. Uw situatie bepaalt of u voldoet; dit is geen beschikking.

• Jaarcijfers EIA 2024Uitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Jaarcijfers EIA 2024
  Jaarcijfers EIA 2024
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 22 mei 2025
  Ondernemers maakten in 2024 minder gebruik van belastingvoordeel voor de aanschaf van energiebesparende middelen, zoals warmtepompen en zonnepanelen. Zij vroegen in totaal voor ruim € 3,2 miljard aan energiezuinige investeringen belastingvoordeel aan. Deze investeringen leveren een energiebesparing op die vergelijkbaar is met het jaarlijkse energieverbruik van 584.000 huishoudens. De energiebesparing blijft hiermee ongeveer gelijk aan 2023.
  Belangrijkste conclusies
  Dit jaarverslag laat onder meer zien hoeveel en in welke energiebesparende maatregelen ondernemers met belastingvoordeel van de Energie-investeringsaftrek (EIA) investeerden in 2024. En ook uit welke sectoren die bedrijven kwamen.
  Bedrijven dienden de meeste aanvragen in voor investeringen in zonnepanelen, accu’s voor de opslag van duurzaam opgewekte elektriciteit en energiebesparende maatregelen voor nieuwe vervoersmiddelen.
  Het meeste geld gaven ondernemers uit aan de opslag van elektrische energie (batterijen), het energiezuiniger maken van bestaande bedrijfsprocessen en de aanschaf van zonnepanelen.
  De € 3,2 miljard aan investeringen zorgen voor een energiebesparing van 859 miljoen m3 aardgas (equivalent). Dit staat gelijk aan het jaarlijkse energieverbruik van 584.000 huishoudens.
  Alle cijfers op een rij
  Uitgeschreven tekst
  2024 in vogelvlucht
  € 3.219 miljoen is het totaalbedrag dat ondernemers in Nederland investeerden in duurzame techniek.
  14.684 is het totale aantal EIA-aanvragen.
  859 miljoen m3 is de energiebesparing in m3 aardgas (equivalent).
  27% is de daling van het totale investeringsbedrag t.o.v. 2023.
  8.052 is de daling van het totale aantal EIA-aanvragen t.o.v. 2023.
  584.000 is het aantal huishoudens waarmee 859 miljoen m3 aan aardgas (equivalent) te vergelijken is.
  € 259 miljoen is het totale budget dat beschikbaar was voor de EIA.
  9.167 is het aantal unieke ondernemers dat een EIA-aanvraag deed vergeleken met 14.859 ondernemers in 2023.
  10% is het netto voordeel van de EIA voor ondernemers in 2024.
  € 243 miljoen is het totale budget dat naar verwachting gebruikt is voor de EIA.
  1.520 kiloton is de totale CO2-reductie per jaar door energiebesparende investeringen in 2024.
  Investeringen van ondernemers
  Uitgeschreven tekst
  Gebouwde omgeving
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Warmtepomp lucht/lucht met een nominaal thermisch
  vermogen >12 kW
  798
  36,3
  Isolatie voor bestaande constructies
  608
  14,4
  Warmte- en/of koudenet
  395
  341,1
  HR-glas voor bedrijfsgebouwen
  362
  30,0
  Warmtepomp lucht/water (=< 70 kW)
  305
  8,1
  Overige
  2.025
  412
  Totaal
  4.493
  842
  Processen en apparaten
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Technische voorzieningen voor energiebesparing
  besparing bij bestaande processen
  426
  357,8
  Energiezuinige (vaat)spoel- of (vaat)wasmachine
  349
  2,3
  Elektrische ovens
  258
  11,4
  Energiezuinige koel- en/of vriesinstallatie
  146
  73,7
  Energiezuinige professionele koel- of vrieskast
  101
  0,8
  Overige
  790
  682
  Totaal
  2.070
  1.128
  Uitgeschreven tekst
  Duurzame energie
  Processen en/of technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking
  2.197
  57,6
  Accu voor opslag van duurzaam opgewekte elektriciteit
  1.071
  127,5
  Opslag van elektrische energie
  715
  455,6
  Conversie van elektrische energie naar warmte (Power to heat)
  135
  92,6
  Mobiele elektriciteitsvoorziening
  64
  0,9
  Overige
  284
  151
  Totaal
  4.466
  885
  Transport
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Technische voorzieningen voor energiebesparing bij nieuwe transportmiddelen
  904
  32,6
  Energieprestatieverbetering in het wegtransport
  319
  15,2
  Meesturende en intrekbare achteras voor vrachtvoertuigen
  283
  9,0
  Lichtgewicht velgen
  249
  4,0
  Cruisecontrol voor vrachtwagen
  192
  2,9
  Overige
  683
  101
  Totaal
  2.630
  164
  Uitgeschreven tekst
  Land- en tuinbouw
  Technieken
  Aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Belichtingssysteem voor tuinbouwgewassen
  233
  141,1
  Energie-efficiënte melkkoeling
  211
  2,8
  Elektrisch aangedreven voeraanschuifrobot
  192
  3,4
  Systeem voor ontvochtiging van tuinbouwkassen
  98
  34,1
  Hoogtemperatuur tapwaterboiler
  58
  0,6
  Overige
  233
  18,0
  Totaal
  1.025
  200
  Top 10-technieken
  Techniek
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking
  2.197
  57,6
  Accu voor opslag van duurzaam opgewekte elektriciteit
  1.071
  127,5
  Technische voorzieningen voor energiebesparing in of
  aan nieuwe transportmiddelen
  904
  32,6
  Warmtepomp lucht/lucht met een nominaal thermisch
  vermogen groter dan 12 kW
  798
  36,3
  Opslag van elektrische energie
  715
  455,6
  Isolatie voor bestaande constructies
  608
  14,4
  Technische voorzieningen voor energiebesparing
  bij bestaande processen
  426
  357,8
  Warmte- en/of koudenet
  395
  341,1
  HR-glas voor bestaande bedrijfsgebouwen
  362
  30,0
  Energiezuinige (vaat)spoel- of (vaat)wasmachine
  349
  2,3
  Besteding van het EIA-budget
  Uitgeschreven tekst
  EIA 2024 ten opzichte van 2023
  Aanvragen
  (aantal)
  Wijziging t.o.v.
  het voorgaande jaar
  (%)
  Gemeld
  investerings-
  bedrag
  (miljoen euro)
  Wijziging t.o.v.
  het voorgaande jaar
  (%)
  EIA 2024
  14.684
  -35%
  3.219
  -27%
  EIA 2023
  22.736
  -16%
  4.385
  24%
  EIA-budget 2024 en Netto voordeel
  Gemeld
  investerings-
  bedrag
  (miljoen euro)
  Goedgekeurd
  bedrag
  (miljoen euro)*
  Netto
  voordeel
  (miljoen euro)*
  EIA-budget
  (miljoen euro)
  EIA 2024
  3.219
  2.353
  242,81
  (=11,38% van het
  goedgekeurde bedrag)
  259
  *Prognose
  EIA in de afgelopen 28 jaar
  Uitgeschreven tekst
  EIA in de afgelopen 28 jaar
  Jaar
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld investerings-
  bedrag
  (miljoen euro)
  1997
  10.366
  430
  1998
  14.145
  656
  1999
  17.408
  587
  2000
  25.815
  695
  2001
  28.140
  1.058
  2002
  17.240
  1.343
  2003
  15.553
  839
  2004
  11.262
  1.398
  2005
  9.304
  1.199
  2006
  10.402
  3.710
  2007
  13.419
  2.023
  2008
  13.672
  1.483
  2009
  11.428
  890
  2010
  14.449
  1.065
  2011
  16.363
  1.599
  2012
  17.412
  1.265
  2013
  19.494
  1.779
  2014
  17.748
  1.608
  2015
  14.280
  1.375
  2016
  17.205
  1.346
  2017
  17.770
  1.518
  2018
  19.366
  1.621
  2019
  19.155
  1.701
  2020
  19.450
  1.744
  2021
  19.479
  2.187
  2022
  27.059
  3.523
  2023
  22.736
  4.385
  2024
  14.684
  3.219
  Soort aanvragen (Energielijst)
  Uitgeschreven tekst
  Energietechnieken: generiek of specifiek
  Energietechniek
  (soort)
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Generiek
  1.798
  569
  Specifiek
  12.899
  2.650
  Toepassingsgebieden
  Sector
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Gebouwde omgeving
  4.493
  842
  Processen en apparaten
  2.070
  1.128
  Duurzame energie
  4.466
  885
  Transport
  2.630
  164
  Land- en tuinbouw
  1.025
  200
  Verdeling over sectoren
  Uitgeschreven tekst
  Aantal aanvragen en gemeld investeringsbedrag per SBI-sector
  SBI-sector
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Landbouw, bosbouw en visserij
  3.233
  382,80
  Vervoer en opslag
  2.109
  234,30
  Groot- en detailhandel; reparatie van auto's
  1.735
  117,60
  Industrie
  1.295
  786,00
  Logies-, maaltijd- en drankverstrekking
  1.183
  44,70
  Financiële instellingen
  1.176
  167,40
  Verhuur van en handel in onroerend goed
  803
  100,50
  Advisering, onderzoek en overige specialistische zakelijke dienstverlening
  675
  103,90
  Bouwnijverheid
  611
  95,10
  Productie en distributie van en handel in elektriciteit, aardgas, stoom en gekoelde lucht
  580
  908,60
  Verhuur van roerende goederen en en overige zakelijke dienstverlening
  453
  109,70
  Gezondheids- en welzijnszorg
  311
  7,70
  Cultuur, sport en recreatie
  309
  29,00
  Informatie en communicatie
  124
  25,00
  Winning en distributie van water; afval- en afvalwaterbeheer en sanering
  44
  104,40
  Onderwijs
  30
  0,90
  Winning van delfstoffen
  8
  1,10
  Openbaar bestuur, overheidsdiensten en verplichte sociale verzekeringen
  4
  0,10
  Huishoudens als werkgever; niet-gedifferentieerde productie van goederen en diensten door huishoudens voor eigen gebruik
  1
  0,01
  Verdeling over provincies
  Uitgeschreven tekst
  Aantal EIA-aanvragen per provincie
  Provincie
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Zuid-Holland
  2.364
  Noord-Holland
  1.626
  Noord-Brabant
  2.571
  Gelderland
  2.248
  Groningen
  464
  Limburg
  855
  Zeeland
  553
  Overijssel
  1.342
  Utrecht
  801
  Friesland
  839
  Flevoland
  517
  Drenthe
  504
  Gemeld investeringsbedrag per provincie
  Provincie
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Zuid-Holland
  1.385
  Noord-Holland
  404
  Noord-Brabant
  318
  Gelderland
  206
  Groningen
  147
  Limburg
  101
  Zeeland
  74
  Overijssel
  126
  Utrecht
  141
  Friesland
  94
  Flevoland
  150
  Drenthe
  74
  Maatschappelijk verantwoord ondernemen
  De EIA is gericht op energiebesparing en de energietransitie (de overgang van fossiele brandstoffen naar duurzaam opgewekte energie). Het heeft een positief effect op de energiekosten voor de ondernemer én op het milieu. Het is ons streven dat ondernemers, die gebruikmaken van de EIA, zich bewust zijn van de positieve en de negatieve effecten die hun bedrijfsactiviteiten op de omgeving kunnen hebben. Rechtstreeks, maar bijvoorbeeld ook via hun leveranciers en afnemers. Daarnaast willen we ondernemers inspireren en adviseren om maatschappelijk verantwoord te ondernemen. Lees meer over Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO).
  Over dit jaarverslag
  Wij baseren dit jaarverslag over de EIA op gegevens uit de periode van 1 januari 2024 tot 1 april 2025. In deze periode zijn alle aanvragen ingediend voor belastingvoordeel op investeringen uit 2024. De eerste maanden van 2025 horen daar bij, omdat bedrijven tot 3 maanden na aanschaf van een bedrijfsmiddel een EIA-aanvraag kunnen doen.
  De peildatum voor alle cijfers in dit jaarverslag is daarmee 1 april 2025. Op deze datum zijn niet alle totaalcijfers bekend. Daarom berekenen we in sommige gevallen de totalen op basis van de gegevens die we op dat moment hebben. In de tekst geven we dit aan door de term 'prognose' of 'naar verwachting'.
  Meer weten?
  Heeft u vragen over dit EIA-jaarverslag? Laat het ons weten, dan kunnen we de informatie over deze fiscale regeling verbeteren.
  Bent u op zoek naar meer achtergrondinformatie? Bekijk andere EIA-publicaties.
  Wilt u weten wie er eerder gebruik maakten van de EIA? Lees een selectie van praktijkverhalen van ondernemers.
  Wilt u meer uitleg over de (categorieën van de) Energielijst? Bekijk onze pagina over de Energielijst.
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  In samenwerking met:
  Ministerie van Financiën
  Hoort bij:
  Klimaat en energie

• Jaarcijfers EIA 2022Uitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Jaarcijfers EIA 2022
  Jaarcijfers EIA 2022
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 7 juni 2023
  Ondernemers maakten in 2022 veel gebruik van belastingvoordeel met de Energie-investeringsaftrek (EIA). Bijna 18.000 ondernemers vroegen EIA aan, 57% meer dan in 2021. Zij deden in totaal voor bijna € 3,5 miljard aan energiezuinige investeringen, een stijging van 61%. De investeringen zorgen voor een energiebesparing die vergelijkbaar is met het jaarlijkse energieverbruik van 539.000 huishoudens.
  Dit jaarverslag laat onder meer zien hoeveel en in welke energiebesparende maatregelen ondernemers met belastingvoordeel van de EIA hebben geïnvesteerd in 2022. En ook uit welke sectoren die bedrijven kwamen.
  Bedrijven dienden de meeste aanvragen in voor investeringen in zonnepanelen, ledverlichting en warmtepompen.
  Het meeste geld gaven ondernemers uit aan het energiezuiniger maken van bestaande bedrijfsprocessen, zonnepanelen en systemen voor het benutten van afvalwarmte.
  De € 3,5 miljard aan investeringen zorgen voor een verdere vermindering van de CO2-uitstoot: van 1.074 kiloton CO2 in 2021 naar 1.753 kiloton CO2 in 2022. Dit is een afname van maar liefst 63%.
  Heeft u vragen over dit EIA-jaarverslag? Laat het ons weten, dan kunnen we de informatie over deze fiscale regeling verbeteren.
  In vogelvlucht
  Uitgeschreven tekst
  2022 in vogelvlucht
  € 3.523 miljoen is het totaalbedrag dat ondernemers in Nederland investeerden in duurzame techniek.
  61% is de stijging van het totale investeringsbedrag ten opzichte van 2021.
  € 149 miljoen is het totale budget dat beschikbaar was voor de EIA.
  € 309 miljoen is het totale budget dat naar verwachting gebruikt is voor de EIA.
  27.059 is het totale aantal EIA-aanvragen.
  7.580 is de stijging van het totale aantal EIA-aanvragen ten opzichte van 2021.
  17.775 is het aantal ondernemers dat een EIA-aanvraag deed (ten opzichte van 11.325 ondernemers in 2021).
  1.753 kiloton is de totale CO2-reductie per jaar door energiebesparende investeringen in 2022.
  990 miljoen m3 is de energiebesparing in m3 aardgas (equivalent).
  539.000 is het aantal huishoudens waarmee 990 miljoen m3 aan aardgas (equivalent) te vergelijken is.
  11% is het netto-voordeel dat de EIA-ondernemers in 2022 opleverden bij hun energiebesparende investeringen.
  Verdeling over sectoren
  Uitgeschreven tekst
  Gebouwde omgeving
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  LED-verlichtingssysteem
  2.808
  109,7
  Isolatie voor bestaande constructies
  1.329
  34,2
  Warmtepomp (lucht gerelateerd)
  (kleiner of gelijk aan 12 kW)
  1.124
  13,9
  Warmtepomp (lucht gerelateerd)
  (groter dan 12 kW)
  1.015
  54,3
  Energiezuinige ventilator
  483
  14,8
  Overige
  3.818
  573,9
  Totaal
  10.577
  800,8
  Processen en apparaten
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Technische voorzieningen voor energiebesparing
  bij bestaande processen
  479
  401,2
  Elektrische ovens
  413
  46,7
  Transkritische CO2 koel- en/of vriesinstallatie
  396
  117,3
  Energiezuinige (vaat)spoel- of (vaat)wasmachine
  353
  2,1
  Toerengeregelde vacuümpomp voor
  melkwinningsinstallaties
  331
  2,6
  Overige
  1.290
  1.281,5
  Totaal
  3.235
  1.403,5
  Uitgeschreven tekst
  Duurzame energie
  Processen en/of technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking
  9.019
  353,6
  Accu voor opslag van duurzaam opgewekte
  elektriciteit
  144
  48,7
  Opslag van elektrische energie
  112
  133,2
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking, niet
  aangesloten op het elektriciteitsnet
  105
  17
  Zonnecollectorsysteem voor verwarmen
  80
  2,9
  Overige
  416
  199,3
  Totaal
  9.876
  754,7
  Processen en apparaten
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Standairco
  344
  4,2
  Technische voorzieningen voor energiebesparing
  bij nieuwe transportmiddelen
  336
  49,6
  Energieprestatieverbetering in het wegtransport
  215
  7,2
  Cruisecontrol voor vrachtwagen
  125
  3,1
  Bandenspanningregelsysteem
  124
  2,6
  Overige
  781
  68,7
  Totaal
  1.925
  135,4
  Uitgeschreven tekst
  Land- en tuinbouw
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Energie-efficiënte melkkoeling
  491
  4,2
  Belichtingssysteem voor tuinbouwgewassen
  411
  358,7
  Horizontale energieschermen
  136
  25,8
  Direct gasgestookte hoog temperatuur tapwaterboiler
  98
  1,4
  Systeem voor ontvochtiging van tuinbouwkassen
  96
  16,7
  Overige
  214
  21,9
  Totaal
  1.446
  428,7
  Top 10-technieken
  Techniek
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking
  9.019
  353,6
  LED-armaturen
  2.808
  109,7
  Warmtepomp (luchtgerelateerd) - Lucht/lucht
  1.329
  68,3
  Isolatie voor bestaande constructies
  605
  34,2
  Energiezuinige ventilator
  579
  39,3
  Systeem voor benutting van afvalwarmte
  491
  151,3
  Energie-efficiënte melkkoeling
  479
  4,2
  Technische voorzieningen voor
  energiebesparing bij bestaande processen
  462
  401,2
  Koude- of warmteterugwinningssysteem
  uit ventilatielucht
  413
  34,8
  Elektrische ovens
  411
  46,7
  Besteding van het budget
  Uitgeschreven tekst
  EIA 2022 ten opzichte van 2021
  Aanvragen
  (aantal)
  Wijziging t.o.v.
  het voorgaande jaar
  (%)
  Gemeld
  investerings-
  bedrag
  (miljoen euro)
  Wijziging t.o.v.
  het voorgaande jaar
  (%)
  EIA 2022
  27.059
  +39%
  3.523
  +61%
  EIA 2021
  19.479
  +0,1%
  2.187
  +20,3%
  EIA-budget 2023 en Netto voordeel
  Gemeld
  investerings-
  bedrag
  (miljoen euro)
  Goedgekeurd
  bedrag
  (miljoen euro)*
  Netto
  voordeel
  (miljoen euro)*
  EIA-budget
  (miljoen euro)
  EIA 2022
  3.523
  2.713
  308,6
  (=11,38% van het
  goedgekeurde bedrag)
  149
  * Prognose
  EIA in de afgelopen 26 jaar
  Uitgeschreven tekst
  EIA in de afgelopen 26 jaar
  Jaar
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld investerings-
  bedrag
  (miljoen euro)
  1997
  10.366
  430
  1998
  14.145
  656
  1999
  17.408
  587
  2000
  25.815
  695
  2001
  28.140
  1.058
  2002
  17.240
  1.343
  2003
  15.553
  839
  2004
  11.262
  1.398
  2005
  9.304
  1.199
  2006
  10.402
  3.710
  2007
  13.419
  2.023
  2008
  13.672
  1.483
  2009
  11.428
  890
  2010
  14.449
  1.065
  2011
  16.363
  1.599
  2012
  17.412
  1.265
  2013
  19.494
  1.779
  2014
  17.748
  1.608
  2015
  14.280
  1.375
  2016
  17.205
  1.346
  2017
  17.770
  1.518
  2018
  19.366
  1.621
  2019
  19.155
  1.701
  2020
  19.450
  1.744
  2021
  19.479
  2.187
  2022
  27.059
  3.523
  Investeringen van ondernemers
  Uitgeschreven tekst
  Energietechnieken: generiek of specifiek
  Soort Energietechniek
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Generiek
  1.080
  657,3
  Specifiek
  25.979
  2.865,8
  Totaal
  27.059
  3.523,1
  Toepassingsgebieden
  Sector
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Gebouwde omgeving
  10.577
  800,8
  Processen en apparaten
  3235
  1.403,5
  Duurzame energie
  9.876
  754,7
  Transport
  1.925
  135,4
  Land- en tuinbouw
  1.446
  428,7
  Totaal
  27.059
  3.523,1
  Uitgeschreven tekst
  Aantal aanvragen en gemeld investeringsbedrag per SBI-sector
  SBI-sector
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Advisering, onderzoek en overige specialistische
  zakelijke dienstverlening
  1.135
  71,2
  Bouwnijverheid
  1.044
  84,5
  Cultuur, sport en recreatie
  496
  19,9
  Financiële instellingen
  2.079
  382
  Gezondheids- en welzijnszorg
  580
  27,4
  Groot- en detailhandel; reparatie van auto's
  4.807
  235,4
  Huishoudens als werkgever; niet-gedifferentieerde
  productie van goederen en diensten door
  huishoudens voor eigen gebruik
  1
  0,14
  Industrie
  2.503
  700,7
  Informatie en communicatie
  183
  78,2
  Landbouw, bosbouw en visserij
  7.852
  643,3
  Logies-, maaltijd- en drankverstrekking
  1.897
  54,9
  Onderwijs
  75
  3,6
  Openbaar bestuur, overheidsdiensten en verplichte
  sociale verzekeringen
  1
  0,34
  Productie en distributie van en handel in
  elektriciteit, aardgas, stoom en gekoelde lucht
  696
  764,3
  Verhuur van en handel in onroerend goed
  1.361
  150,3
  Verhuur van roerende goederen en overige
  zakelijke dienstverlening
  788
  69,5
  Vervoer en opslag
  1.449
  160,9
  Winning en distributie van water; afval- en
  afvalwaterbeheer en sanering
  90
  47,6
  Winning van delfstoffen
  22
  28,9
  Totaal
  27.059
  3523,1
  EIA-aanvragen per sector met % van het totale aantal aanvragen
  SBI-sector
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  % van
  totale aantal
  aanvragen
  Landbouw, bosbouw en visserij
  7.852
  29,02%
  Groot- en detailhandel; reparatie van auto's
  4.807
  17,76%
  Industrie
  2.503
  9,25%
  Financiële instellingen
  2.079
  7,68%
  Logies-, maaltijd- en drankverstrekking
  1.897
  7,01%
  Vervoer en opslag
  1.449
  5,35%
  Verhuur van en handel in onroerend goed
  1.361
  5,03%
  Advisering, onderzoek en overige specialistische
  zakelijke dienstverlening
  1.135
  4,19%
  Bouwnijverheid
  1.044
  3,86%
  Verhuur van roerende goederen en overige
  zakelijke dienstverlening
  788
  2,91%
  Productie en distributie van en handel in
  elektriciteit, aardgas, stoom en gekoelde lucht
  696
  2,57%
  Gezondheids- en welzijnszorg
  580
  2,14%
  Cultuur, sport en recreatie
  496
  1,83%
  Informatie en communicatie
  183
  0,68%
  Winning en distributie van water; afval- en
  afvalwaterbeheer en sanering
  90
  0,33%
  Onderwijs
  75
  0,28%
  Winning van delfstoffen
  22
  0,08%
  Openbaar bestuur, overheidsdiensten en verplichte
  sociale verzekeringen
  1
  0,004%
  Huishoudens als werkgever; niet-gedifferentieerde
  productie van goederen en diensten door
  huishoudens voor eigen gebruik
  1
  0,004%
  Totaal
  19.479
  100%
  Verdeling over provincies
  Uitgeschreven tekst
  Aantal EIA-aanvragen per provincie
  Provincie
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Noord-Holland
  2.752
  Zuid-Holland
  4.408
  Noord-Brabant
  4.802
  Gelderland
  4.194
  Overijssel
  2.839
  Limburg
  1.583
  Utrecht
  1.508
  Zeeland
  824
  Groningen
  897
  Drenthe
  1.032
  Friesland
  1.441
  Flevoland
  779
  Gemeld investeringsbedrag per provincie
  Provincie
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Noord-Holland
  407
  Zuid-Holland
  934
  Noord-Brabant
  514
  Gelderland
  350
  Overijssel
  153
  Limburg
  170
  Utrecht
  141
  Zeeland
  120
  Groningen
  458
  Drenthe
  86
  Friesland
  93
  Flevoland
  97
  Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO)
  De EIA is gericht op energiebesparing en de energietransitie (de overgang van fossiele brandstoffen op duurzaam opgewekte energie). Het heeft een positief effect op de energiekosten voor de ondernemer én op het milieu. Het is ons streven dat ondernemers, die gebruik maken van de EIA, zich bewust zijn van de positieve en de negatieve effecten die hun bedrijfsactiviteiten op de omgeving kunnen hebben. Rechtstreeks, maar bijvoorbeeld ook via hun leveranciers en afnemers. Daarnaast willen we ondernemers inspireren en adviseren om MVO te implementeren in projecten. Lees meer over Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen.
  Colofon
  Wij baseren dit jaarverslag over de EIA op gegevens uit de periode van 1 januari 2022 tot 1 april 2023. In deze periode zijn alle aanvragen ingediend voor de EIA-regeling van 2022. De eerste maanden van 2023 zijn relevant, omdat bedrijven tot 3 maanden na aanschaf van een bedrijfsmiddel een EIA-aanvraag kunnen doen.
  Peildatum voor alle cijfers in dit jaarverslag is 1 april 2023. Omdat op deze datum niet alle totaalcijfers bekend zijn, berekenen we in sommige gevallen de totalen op basis van de aanwezige gegevens. In de tekst geven we dit aan door de term 'prognose' of 'naar verwachting'.
  Meer weten?
  Bent u op zoek naar meer achtergrondinformatie? Bekijk andere interessante EIA-publicaties.
  Wilt u weten wie er eerder gebruik maakten van de EIA? Lees een selectie van praktijkverhalen van ondernemers.
  Vragen over de EIA?
  Neem contact met ons op
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  In samenwerking met:
  Ministerie van Financiën
  Hoort bij:
  Klimaat en energie

• Veelgestelde vragen over investeringen in de gebouwde omgevingUitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Belastingaangifte Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Veelgestelde vragen over investeringen in de gebouwde omgeving
  Veelgestelde vragen over investeringen in de gebouwde omgeving
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 5 februari 2026
  Op deze pagina vindt u veelgestelde vragen en antwoorden over investeringen in de gebouwde omgeving voor de EIA.
  Waar moet het maatwerkadvies volgens code 210000 aan voldoen?
  De belangrijkste onderdelen van het maatwerkadvies zijn:
  U gaat met het maatwerkadvies minimaal naar energielabel A en minstens 3 labelstappen vooruit, vergeleken met de huidige situatie.
  Het maatwerkadvies is opgesteld volgens de meest recente versie van de BRL9500-MWA-U Richtlijn.
  De opstellend adviseur is gecertificeerd volgens de ISSO 75.2 en staat vermeld in het Centraal Register Techniek.
  Het EP-U MWA is geregistreerd in de Rijksdatabase EP-Online.
  Het is niet meer toegestaan om NEN 7120- of NV2014- rapportages aan te leveren.
  Waar moet een energieprestatieverbetering van bestaande bedrijfsgebouwen (Renovatiestandaard) volgens code 210001 aan voldoen?
  De belangrijkste onderdelen van de energieprestatieverbetering zijn:
  U voldoet minimaal aan de renovatiestandaard voor utiliteitsgebouwen. Zie hiervoor de toelichting in de Energielijst of onze informatie over de renovatiestandaard.
  De energieprestatieverbetering is opgesteld volgens de meest recente versie van de BRL9500-MWA-U Richtlijn.
  De opstellend adviseur is gecertificeerd volgens de ISSO 75.2 en staat vermeld in het Centraal Register Techniek.
  Het EP-U MWA is geregistreerd in de Rijksdatabase EP-Online.
  Het is niet meer toegestaan om NEN 7120- of NV2014- rapportages aan te leveren.
  Wanneer moet een EPA-U-maatwerkadvies zijn opgesteld om in aanmerking te komen voor de codes 210000 en 210001?
  Het Energieprestatieadvies utiliteit EP-U MWA moet zijn opgesteld vóór de investeringsdatum van de energie-investeringen. Deze volgorde van stappen is ook omschreven in de toelichting op de code in de Energielijst. Is dit advies opgesteld ná de investeringsdatum van de energie-investering? Dan krijgt u voor de gemelde investeringskosten onder code 210000 geen Energie-investeringsaftrek. Ook niet voor de kosten van het maatwerkadvies.
  Het doel van code 210000 is bewustwording van de verschillende investeringen die bijdragen aan energiebesparing. Bij de controle letten wij specifiek op de samenhang van de verschillende investeringen volgens de omschrijving van code 210000. Hier staat namelijk 'een pakket van energie-investeringen’ gebaseerd op een Energieprestatie advies utiliteit EP-U MWA. Dit advies is de basis voor de investeringen die u kunt doen om een labelverbetering te krijgen voor een bestaand bedrijfsgebouw. De investeringen die hiervoor nodig zijn, kunt u vervolgens melden voor Energie-investeringsaftrek onder code 210000.
  U kunt kosten voor energiebesparende investeringen die u deed op een moment dat het Energieprestatie advies utiliteit EP-U MWA nog niet gereed was, mogelijk wél melden onder specifieke codes van de Energielijst van het betreffende jaar.
  Geldt onder energielabelverbetering van de codes 210000 en 210001 ook: het gaan van A naar A+ of A++?
  Ja, van A naar A+ geldt als labelverbetering. Ook van A+ naar A++.
  Een extra voorbeeld: een labelverbetering van G naar A++ heeft 8 labelsprongen.
  Wat zijn de eisen aan de kleur wit van de dakbedekking, genoemd in de codes 210403b en 21404b van de Energielijst?
  De Energielijst geeft geen precieze definitie van de kleur wit voor de dakbedekking. We accepteren de kleuren wit die vergelijkbaar zijn met bijvoorbeeld de RAL-kleuren 9003, 9010 en 9016. Lichtgrijs accepteren we niet.
  Uit welke onderdelen moet het energiesysteem voor verwarmen en/of koelen van gebouwen (code 270204) minimaal bestaan?
  Het energiesysteem (omschreven onder code 270204) is bedoeld om gebouwen gasloos te verwarmen en/of te koelen door middel van een hernieuwbare of duurzame bron.
  Het moet hierbij gaan om een collectief systeem voor een bedrijfsgebouw en/of woningen. Dit systeem moet minimaal bestaan uit:
  hernieuwbare of duurzame bron;
  warmtepomp;
  distributienet;
  afleversets.
  Zie ook hieronder een principeschema van de opbouw van het systeem.
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie

• Energie-investeringsaftrek (EIA) voor investeringen in gebouwenUitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor investeringen in gebouwen
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor investeringen in gebouwen
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 21 april 2026
  Zoekt u manieren om energie te besparen binnen uw bedrijf? Op deze pagina vindt u energiebesparende en duurzame investeringen in gebouwen. Voor deze investeringen kunt u belastingvoordeel aanvragen. Dit belastingvoordeel is mogelijk voor alle investeringen die op de Energielijst van de Energie-investeringsaftrek (EIA) staan.
  Overzicht van investeringen voor gebouwen
  De blauwe tekstkaders in de infographic geven u een overzicht van de investeringen op de Energielijst voor gebouwen. Voor deze investeringen kunt u belastingvoordeel aanvragen.
  Bekijk de infographic
  Krijgt u voor uw investering belastingvoordeel?
  U kunt EIA aanvragen voor investeringen die passen bij een code-omschrijving op de Energielijst. In die omschrijving staan de eisen en voorwaarden voor die investering. Hier moet uw investering aan voldoen.
  Uw investering staat op de lijst met een specifieke omschrijving
  Denk aan isolatie, warmte- of koudenetten, koel- of vriesinstallaties, warmtepompen, isolerende beglazing of zonnepanelen.
  Uw investering staat niet op de lijst met een specifieke omschrijving
  Is uw investering niet specifiek omschreven op de Energielijst? Maar zorgt deze investering wel voor energiebesparing in of bij een gebouw? Kijk dan of uw investering past onder een van onderstaande codes op de lijst met een meer algemene (generieke) omschrijving.
  De terugverdientijd van uw investering of de mate van verbetering van het energielabel, speelt dan een belangrijke rol. Die moet u aantonen.
  Het gaat om de volgende codes:
  Technische voorzieningen voor energiebesparing in of bij bestaande bedrijfsgebouwen (code 310000)
  Technische voorzieningen voor energiebesparing in of bij nieuwe bedrijfsgebouwen (code 410000)
  Energieprestatieverbetering van bestaande bedrijfsgebouwen (code 210000)
  Energieprestatieverbetering van bestaande bedrijfsgebouwen (Renovatiestandaard (code 210001)
  Uitgelicht: blowerdoortest
  Een 'blowerdoortest' helpt bij het opsporen van kieren of andere luchtlekken. Voor de kosten van een blowerdoortest kunt u (eenmalig) EIA aanvragen. Dit geldt ook voor de kosten van thermografisch onderzoek, rooktest of rookproef voor het opsporen van de luchtlekken.
  Hoe werkt een blowerdoortest?
  Hoe werkt een blowerdoortest?
  Voorbereiden
  Een gecertificeerd bedrijf sluit ramen en deuren en dicht ventilatieopeningen tijdelijk af.
  Installeren van de 'blowerdoor'
  In een buitendeur plaatst het bedrijf een frame met een luchtdichte doek en een ventilator.
  Maken drukverschil
  De ventilator blaast lucht naar binnen of zuigt lucht naar buiten, waardoor een onder- of overdruk ontstaat.
  Opsporen luchtlekken
  Met de hand, rook of thermografie spoort het bedrijf luchtlekken op. Thermografie is het in beeld brengen van warmte en temperatuurverschillen met een infraroodcamera.
  Analyseren resultaten
  Het resultaat is een luchtdichtheid uitgedrukt in een waarde, bijvoorbeeld de n50-waarde (het aantal luchtwisselingen per uur bij een drukverschil van 50 Pascal).
  Wat levert een blowerdoortest u op?
  Een blowerdoortest is een belangrijk hulpmiddel voor het bereiken van:
  meer energiebesparing (minder warmteverlies betekent een lager energieverbruik);
  meer comfort (voorkomen van tocht en koudebruggen);
  het voorkomen van vocht en schimmel (verminderen van condensatieproblemen);
  een betere kwaliteitscontrole, essentieel bij luchtdichte (passief)woningen en nieuwbouw.
  Hoe vraagt u EIA aan voor de blowerdoortest?
  U neemt deze kosten éénmalig mee in uw aanvraag voor een investering in één van de volgende maatregelen van de Energielijst:
  Code 210000 Energieprestatieverbetering van bestaande bedrijfsgebouwen;
  Code 210001 Energieprestatieverbetering van bestaande bedrijfsgebouwen (Renovatiestandaard);
  Code 210402 Isolerende beglazing voor bedrijfsgebouwen;
  Code 210403 Isolatie voor bestaande constructies
  U laat de blowerdoortest doen in hetzelfde gebouw waarin u ook de maatregelen onder code 210000, 210001, 210402 of 210403 uitvoert.
  Een gecertificeerd bedrijf voert de blowertest uit volgens NEN 2686.
  De kosten voor de blowerdoortest vallen niet onder de maximale bedragen die beschreven staan in de codes. U kunt deze dus naast de kosten voor de uitvoering van de maatregelen opgeven. In het aanvraagformulier vermeldt u deze kosten onder advieskosten.
  Voorbeeld uit de praktijk
  " Met alle maatregelen hebben we ons energieverbruik gehalveerd. En dat terwijl onze oppervlakte ruim 2 keer zo groot is geworden. "
  Ton BothoffDirecteur Verbindion
  Lees meer
  Laat u inspireren door andere ondernemers
  Benieuwd hoe andere ondernemers hun gebouwen verduurzamen met de EIA? Bekijk onze praktijkverhalen.
  Stel uw vraag
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Zie ook
  Gebouwde omgeving en MIA\Vamil
  Regeling Groenprojecten

• Wet- en regelgeving Energie-investeringsaftrek (EIA)Uitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Wet- en regelgeving Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Wet- en regelgeving Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 30 december 2025
  Bekijk de wet- en regelgeving voor de Energie-investeringsaftrek (EIA).
  Publicaties Staatscourant
  Staatcourant nr. 43281, Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 29 december 2025
  Staatscourant nr. 41718, Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 30 december 2024
  Staatscourant nr. 34947, Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 29 december 2023
  Staatscourant nr. 24265, Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 4 september 2023
  Staatscourant nr. 33779, Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 28 december 2022
  Staatscourant nr. 49803, Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 28 december 2021
  Staatscourant nr. 65224, Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 18 december 2020
  Staatscourant nr. 67184, Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 11 december 2019
  Staatscourant nr. 71789, Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 21 december 2018
  Staatscourant nr. 70516: Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 28 december 2017
  Staatscourant nr. 68749: Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 29 december 2016
  Staatscourant nr. 46420: Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 30 december 2015
  Staatscourant nr. 36400: Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 30 december 2014
  Staatscourant nr. 8550: Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 26 maart 2014
  Staatscourant nr. 35557: Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 30 december 2013
  Staatscourant nr. 26175: Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 28 december 2012
  Staatscourant nr. 22866: Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 30 december 2011
  Staatscourant nr. 22974: Wijziging uitvoeringsregeling EIA, 30 december 2010 - zie artikel 28 (XXVIII)
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  In samenwerking met:
  Ministerie van Financiën
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Zie ook
  Milieu-investeringsaftrek en Willekeurige afschrijving milieu-investeringen

• Voorwaarden Energie-investeringsaftrek (EIA)Uitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Voorwaarden Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Voorwaarden Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 30 december 2025
  De Energie-investeringsaftrek (EIA) zorgt voor belastingvoordeel voor ondernemers die onder de inkomstenbelasting of vennootschapsbelasting vallen. Een belangrijke voorwaarde is dat de energie-investering (het bedrijfsmiddel waarin u investeert) op de Energielijst moet staan. Bekijk de voorwaarden op deze pagina.
  De voorwaarden zijn:
  U bent ondernemer in Nederland, Aruba, Curaçao, Sint Maarten of een van de BES-eilanden (Bonaire, Sint Eustatius en Saba). De regeling is niet voor particulieren.
  U valt onder de inkomsten- of vennootschapsbelasting.
  U doet een investering in een bedrijfsmiddel dat op de Energielijst staat.
  Het bedrijfsmiddel voldoet aan de eisen van de Energielijst.
  Het meldingsbedrag voor aangegane verplichtingen en gemaakte voortbrengingskosten samen is per melding ten minste € 2.500.
  Het maximale meldingsbedrag per kalenderjaar per bedrijf is € 151 miljoen (Energielijst 2025) en € 155 miljoen (Energielijst 2026).
  Indien nodig levert u een bewijs aan van de vereiste vergunningen en certificaten.
  Het bedrijfsmiddel is niet eerder gebruikt.
  U vraagt op tijd aan: binnen 3 maanden nadat u de investeringsverplichting voor het bedrijfsmiddel bent aangegaan. Bekijk de aanvraagtermijnen.
  Voor welke kosten krijgt u belastingvoordeel?
  Voor de volgende kosten van de energie-investering krijgt u belastingvoordeel van de EIA:
  Aanschafkosten
  Aankoopsom van (onderdelen van) bedrijfsmiddelen op de Energielijst.
  Kosten voor voorzieningen die technisch noodzakelijk zijn voor deze bedrijfsmiddelen. En die u alleen dáárvoor gebruikt. Bijvoorbeeld: leidingen, appendages en meet- en regelapparatuur.
  Kosten voor eerder gebruikte onderdelen in een nieuw bedrijfsmiddel.
  Kosten die u betaalt aan derden om het bedrijfsmiddel bedrijfsklaar te krijgen. Bijvoorbeeld: montagekosten.
  Omzetbelasting die u aan leveranciers betaalt als u de omzetbelasting niet kunt verrekenen.
  Voortbrengingskosten
  Arbeidskosten van uw eigen werknemers, ingehuurde medewerkers en loonwerkers, die het bedrijfsmiddel produceren of installeren.
  Kosten voor materialen uit uw magazijn. Of onderdelen van het bedrijfsmiddel die onder uw regie worden gekocht en geïnstalleerd.
  Omzetbelasting die u aan leveranciers betaalt als u de omzetbelasting niet kunt verrekenen.
  Kosten van aanpassingen aan bestaande bedrijfsmiddelen
  Aanschaf- en montagekosten voor nieuwe materialen.
  Montagekosten voor gebruikte materialen.
  Advieskosten
  Een energieadvies of een maatwerkadvies is iets voor u, als u wilt weten wat uw mogelijkheden zijn voor het verbeteren van de energie-efficiëntie van een bestaand bedrijfsgebouw. Investeert u in een bedrijfsmiddel uit zo'n advies? En voldoet dit bedrijfsmiddel aan de EIA-eisen? Dan kunt u ook de advieskosten meenemen in uw EIA-aanvraag voor dit bedrijfsmiddel. Hiervoor geldt:
  Het energieadvies verkent de mogelijkheden om de energie-efficiëntie van uw bestaande bedrijfsgebouw of bedrijfsproces te verbeteren. Het energieadvies moet voldoen aan de voorwaarden van hoofdstuk 3 (onder G, punt a) van de Energielijst.
  Het maatwerkadvies verkent de mogelijkheden om de energie-efficiëntie van uw bestaande bedrijfsgebouw te verbeteren volgens de ISSO 75.2. Het maatwerkadvies moet voldoen aan de voorwaarden van hoofdstuk 3 (onder G, punt b) van de Energielijst.
  Voor welke kosten krijgt u geen belastingvoordeel?
  Voor de volgende kosten van de energie-investering krijgt u geen belastingvoordeel van de EIA:
  Kosten voor bedrijfsmiddelen die eerder zijn gebruikt;
  Kosten voor grond, (recreatie)woningen, personenauto's en vaartuigen die een andere bestemming hebben dan: beroepsvervoer, dieren, effecten, vorderingen, goodwill, vergunningen, ontheffingen, concessies en andere publiekrechtelijke dispensaties;
  Onderhoudskosten;
  Opslagen voor winst en risico bij opdrachten binnen een fiscale eenheid.
  Wanneer melden?
  U moet het bedrijfsmiddel op tijd melden: binnen 3 maanden nadat u de investeringsverplichting voor het bedrijfsmiddel bent aangegaan. Dit is het moment waarop u een opdracht heeft gegeven of een bestelling heeft gedaan. Dit geldt voor de aanschafkosten.
  Voor de voortbrengingskosten geldt dat u deze moet melden binnen 3 maanden na het einde van het kalenderkwartaal waarin u de voortbrengingskosten heeft gemaakt (betaalmoment). Maakte u de voortbrengingskosten in hetzelfde kwartaal als waarin het bedrijfsmiddel in gebruik is genomen? Dan moet u deze kosten melden binnen 3 maanden na de ingebruikname.
  Uw investering niet op Energielijst?
  Levert uw investering wel energiebesparing op, maar staat deze niet op de Energielijst? Kijk dan of u de investering kunt melden onder een zogenoemde generieke code.
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Zie ook
  Veelgestelde vragen Energie-investeringsaftrek (EIA)
  MIA en Vamil voor ondernemers
  Uitgelicht
  Nieuws
  Laatste nieuws over Klimaat & Energie
  Evenementen
  Evenementen over Klimaat & Energie
  ©Copyrightinformatie
  Chris Pennarts
  Bekijk uw mogelijkheden bij netcongestie
  Elektriciteitsnet overbelast?
  Bekijk wat er in uw regio gebeurt
  Duurzame resultaten
  ©Copyrightinformatie
  Coöperatie Vrijstad Energie
  Ontvang het laatste nieuws van RVO
  Meld u aan voor onze nieuwsbrieven en mailings. Bepaal zelf welke onderwerpen u interessant vindt.

• Jaarcijfers EIA 2021Uitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Jaarcijfers EIA 2021
  Jaarcijfers EIA 2021
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 29 juni 2022
  Steeds meer ondernemers maken gebruik van de Energie-investeringsaftrek (EIA). Het totaal aantal EIA-aanvragen in 2021 was bijna 20.000. Het totale bedrag aan energiezuinige investeringen die ondernemers meldden, was bijna € 2,2 miljard. In 2020 was dit nog € 1,8 miljard. Deze energie-investeringen zorgen voor een energiebesparing die vergelijkbaar is met het jaarlijkse energieverbruik van 330.000 huishoudens.
  Dit jaarverslag laat onder meer zien hoeveel ondernemers hebben geïnvesteerd in energiebesparende maatregelen en duurzame energie in 2021. En ook uit welke sectoren die bedrijven kwamen.
  Heeft u vragen over dit EIA-jaarverslag? Laat het ons weten, dan kunnen we de informatie over deze fiscale regeling verbeteren.
  In vogelvlucht
  Uitgeschreven tekst
  2021 in vogelvlucht
  € 2.187 miljoen: totaalbedrag dat ondernemers in Nederland investeerden in duurzame techniek
  20%: de stijging van het totale investeringsbedrag ten opzichte van 2020
  € 149 miljoen: totale budget dat beschikbaar was voor de EIA
  € 198 miljoen: totale budget dat naar verwachting gebruikt is voor de EIA
  19.479: totale aantal EIA-aanvragen
  29: stijging van het totale aantal EIA-aanvragen ten opzichte van 2020
  11.325: aantal ondernemers dat een EIA-aanvraag deed ten opzichte van 2020
  1.074 kiloton: totale CO2-reductie per jaar door energiebesparende investeringen in 2021
  607 miljoen m3 : energiebesparing in m3 aardgas (equivalent)
  330.000: aantal huishoudens waarmee 522 miljoen m3 aan aardgas (equivalent) te vergelijken is
  11% : het netto-voordeel dat de EIA ondernemers in 2021 opleverde bij hun energiebesparende investeringen
  Verdeling over sectoren
  Uitgeschreven tekst
  Verdeling over de sectoren
  Sector: Gebouwde omgeving
  Technieken
  Aantal EIA-aanvragen
  Gemeld investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  LED-verlichtingssysteem
  2.797
  106,2
  Warmtepomp (lucht gerelateerd) - Lucht/lucht
  1.766
  56,9
  Isolatie voor bestaande constructies
  927
  20,5
  Systeem voor benutting van afvalwarmte
  596
  109,3
  Energiezuinige ventilator
  592
  14,4
  Overige
  2.997
  364,7
  Totaal
  9.675
  672
  Sector: Processen en apparaten
  Technieken
  Aantal EIA-aanvragen
  Gemeld investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Transkritische CO2-koel- en/of vriesinstallatie
  446
  118,9
  Technische voorzieningen voor energiebesparing bij bestaande processen
  422
  275,3
  Energiezuinige (vaat)spoel- of (vaat)wasmachine
  280
  1,7
  Elektrische ovens
  253
  10,1
  Energiezuinige koel- en/of vriesinstallatie
  172
  74,3
  Overige
  821
  283,4
  Totaal
  2.394
  763,7
  Sector: Duurzame energie
  Processen en/of technieken
  Aantal EIA-aanvragen
  Gemeld investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking
  3.387
  107,1
  Netaansluiting voor zonnepanelen met SDE2016 of later
  90
  67,4
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking, niet aangesloten op het elektriciteitsnet
  51
  3,3
  Zonnepanelen of –folie voor elektriciteitsopwekking op transportmiddelen
  46
  1,1
  Opslag van elektrische energie
  37
  59,6
  Overige
  204
  84,7
  Totaal
  3.815
  323,2
  Sector: Transport
  Technieken
  Aantal EIA-aanvragen
  Gemeld investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Technische voorzieningen voor energiebesparing bij nieuwe transportmiddelen
  675
  74,5
  Standairco
  543
  6,7
  Meesturende en intrekbare achteras voor trekkende voertuigen
  165
  4,5
  Lichtgewicht laadbak voor bedrijfswagens
  153
  6,4
  Zijafscherming
  106
  0,9
  Overige
  475
  68,8
  Totaal
  2.117
  161,8
  Sector: Land- en tuinbouw
  Technieken
  Aantal EIA-aanvragen
  Gemeld investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Toerengeregelde vacuümpomp voor melkwinningsinstallaties
  287
  2,1
  Energie-efficiënte melkkoeling
  280
  1,9
  Belichtingssysteem voor tuinbouwgewassen
  266
  194,2
  Direct gasgestookte hoogtemperatuur tapwaterboiler
  118
  1,2
  Adiabatische luchtkoeling in stallen
  108
  1,6
  Overige
  419
  64,9
  Totaal
  1.478
  265,9
  TOP 10-technieken
  Techniek
  Aantal EIA-aanvragen
  Gemeld investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking
  3.387
  107,1
  LED-armaturen
  2.797
  106,2
  Warmtepomp (luchtgerelateerd) - Lucht/lucht
  1.766
  56,9
  Isolatie voor bestaande constructies
  927
  20,5
  Systeem voor benutting van afvalwarmte
  693
  140,4
  Energiezuinige ventilator
  685
  19,9
  Technische voorzieningen voor energiebesparing bij nieuwe transportmiddelen
  675
  74,6
  Standairco
  543
  6,7
  Koude- of warmteterugwinningssysteem uit ventilatielucht (> 1.000 m3 per uur)
  504
  32,4
  Transkritische CO2 koel- en/of vriesinstallatie
  446
  118,9
  Besteding van het budget
  Uitgeschreven tekst
  Besteding van het EIA-budget
  EIA 2021 ten opzichte van 2020
  Aantal
  aanvragen
  Wijziging
  t.o.v. het voorgaande jaar
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Wijziging
  t.o.v.
  het voorgaande jaar
  EIA 2021
  19.479
  +0,1%
  2.187
  +20,3%
  EIA 2020
  19.450
  +2%
  1.744
  +2%
  EIA-budget 2021 en nettovoordeel
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Goedgekeurd bedrag
  (miljoen euro) *
  Nettovoordeel
  (miljoen euro) *
  Budget EIA
  (miljoen euro)
  EIA 2021
  2.187
  1.744
  198,3
  (= 11,25% van het goedgekeurde bedrag)
  149
  *) Prognose
  EIA in de afgelopen 25 jaar
  Uitgeschreven tekst
  EIA in de afgelopen 25 jaar
  Jaar
  Aantal EIA-aanvragen
  Gemeld bedrag
  (miljoen euro)
  1997
  10.366
  430
  1998
  14.145
  656
  1999
  17.408
  587
  2000
  25.815
  695
  2001
  28.140
  1.058
  2002
  17.240
  1.343
  2003
  15.553
  839
  2004
  11.262
  1.398
  2005
  9.304
  1.199
  2006
  10.402
  3.710
  2007
  13.419
  2.023
  2008
  13.672
  1.483
  2009
  11.428
  890
  2010
  14.449
  1.065
  2011
  16.363
  1.599
  2012
  17.412
  1.265
  2013
  19.494
  1.779
  2014
  17.748
  1.608
  2015
  14.280
  1.375
  2016
  17.205
  1.346
  2017
  17.770
  1.518
  2018
  19.366
  1.621
  2019
  19.155
  1.701
  2020
  19.450
  1.744
  2021
  19.479
  2.187
  Investeringen van de ondernemers
  Uitgeschreven tekst
  Investeringen waar ondernemers de EIA voor inzetten
  Energietechnieken: generiek of specifiek
  Soort energietechniek
  Aantal EIA-aanvragen
  Gemeld investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Generiek
  1.331
  618,4
  Specifiek
  18.148
  1.568,3
  Totaal
  19.479
  2.186,7
  Toepassingsgebieden
  Toepassingsgebied
  Aantal EIA-aanvragen
  Gemeld investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Gebouwde omgeving
  9.675
  672
  Processen en apparaten
  2.681
  765,8
  Duurzame energie
  3.815
  323,2
  Transport
  2.117
  161,8
  Land- en tuinbouw
  1.191
  263,8
  Totaal
  19.479
  2.186,7
  EIA-aanvragen per sector
  met % van het totale aantal aanvragen
  Sector
  Aantal EIA-aanvragen
  % van totale aantal aanvragen
  Landbouw, bosbouw en visserij
  4.418
  22,68%
  Groot- en detailhandel; reparatie van auto's
  3.575
  18,35%
  Industrie
  1.932
  9,92%
  Vervoer en opslag
  1.745
  8,96%
  Financiële instellingen
  1.634
  8,39%
  Logies-, maaltijd- en drankverstrekking
  1.059
  5,44%
  Verhuur van en handel in onroerend goed
  1.004
  5,15%
  Productie en distributie van en handel in elektriciteit, aardgas, stoom en gekoelde lucht
  831
  4,27%
  Advisering, onderzoek en overige specialistische zakelijke dienstverlening
  811
  4,16%
  Bouwnijverheid
  782
  4,01%
  Verhuur van roerende goederen en overige zakelijke dienstverlening
  628
  3,22%
  Gezondheids- en welzijnszorg
  541
  2,78%
  Cultuur, sport en recreatie
  268
  1,38%
  Informatie en communicatie
  104
  0,53%
  Onderwijs
  71
  0,36%
  Winning en distributie van water; afval- en afvalwaterbeheer en sanering
  57
  0,29%
  Winning van delfstoffen
  18
  0,09%
  Huishoudens als werkgever; niet-gedifferentieerde productie van goederen en diensten door huishoudens voor eigen gebruik
  1
  0,01%
  Totaal
  19.479
  100%
  EIA-aanvragen per sector
  Sector
  Aantal aanvragen
  Gemeld investeringsbedrag
  ( miljoen euro)
  Industrie
  1.932
  582
  Productie en distributie van en handel in elektriciteit, aardgas, stoom en gekoelde lucht
  831
  297,2
  Landbouw, bosbouw en visserij
  4.418
  370,3
  Groot- en detailhandel; reparatie van auto's
  3.575
  241,7
  Vervoer en opslag
  1.745
  184,5
  Financiële instellingen
  1.634
  143,9
  Advisering, onderzoek en overige specialistische zakelijke dienstverlening
  811
  38,3
  Verhuur van en handel in onroerend goed
  1.004
  76,4
  Bouwnijverheid
  782
  102,2
  Winning en distributie van water; afval- en afvalwaterbeheer en sanering
  57
  31,1
  Verhuur van roerende goederen en overige zakelijke dienstverlening
  628
  36,7
  Informatie en communicatie
  104
  5,3
  Logies-, maaltijd- en drankverstrekking
  1.059
  28,6
  Gezondheids- en welzijnszorg
  541
  14
  Cultuur, sport en recreatie
  268
  8,6
  Winning van Delfstoffen
  18
  22,9
  Onderwijs
  71
  2,5
  Huishoudens als werkgever; niet-gedifferentieerde productie van goederen en diensten door huishoudens voor eigen gebruik
  1
  0,5
  Totaal
  19.479
  2.186,7
  Verdeling over de provincies
  Uitgeschreven tekst
  EIA-aanvragen per provincie
  Provincie
  Aantal aanvragen
  Noord-Holland
  2.413
  Zuid-Holland
  3.296
  Noord-Brabant
  3.402
  Gelderland
  2.760
  Overijssel
  1.797
  Limburg
  1.246
  Utrecht
  1.161
  Zeeland
  555
  Groningen
  613
  Drenthe
  603
  Friesland
  962
  Flevoland
  671
  Gemeld investeringsbedrag per provincie
  Provincie
  Gemeld investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Noord-Holland
  326
  Zuid-Holland
  488
  Noord-Brabant
  271
  Gelderland
  233
  Overijssel
  96
  Limburg
  126
  Utrecht
  74
  Zeeland
  39
  Groningen
  201
  Drenthe
  173
  Friesland
  93
  Flevoland
  67
  Maatschappelijk verantwoord ondernemen
  In 2021 zijn we aan de slag gegaan met Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO). De EIA is gericht op energiebesparing en de energietransitie. Het heeft een positief effect op de energiekosten voor de ondernemer én op het milieu. Het is ons streven dat ondernemers, die gebruik maken van de EIA, zich bewust zijn van de positieve en de negatieve effecten die hun bedrijfsactiviteiten op de omgeving kunnen hebben. Rechtstreeks, maar bijvoorbeeld ook via hun leveranciers en afnemers. Daarnaast willen we ondernemers inspireren en adviseren om MVO te implementeren in projecten. Lees meer over: Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen.
  Colofon
  Wij baseren dit jaarverslag over de EIA op gegevens uit de periode van 1 januari 2021 tot 1 april 2022. In deze periode zijn alle aanvragen ingediend voor de EIA-regeling van 2021. De eerste maanden van 2022 zijn relevant, omdat bedrijven tot 3 maanden na aanschaf van een bedrijfsmiddel een EIA-aanvraag kunnen doen.
  Peildatum voor alle cijfers in dit jaarverslag is 1 april 2022. Omdat op deze datum niet alle totaalcijfers bekend zijn, berekenen we in sommige gevallen de totalen op basis van de aanwezige gegevens. In de tekst geven we dit aan door de term 'prognose' of 'naar verwachting'.
  Meer weten?
  Bent u op zoek naar meer achtergrondinformatie? Interessante EIA-publicaties zijn als download of als link beschikbaar.
  Wilt u weten wie er eerder gebruik maakten van de EIA? Lees dan een selectie van praktijkverhalen van ondernemers.
  Vragen over de EIA?
  Neem contact met ons op
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie

• Veelgestelde vragen zonnepanelen of warmtepompenUitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Belastingaangifte Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Veelgestelde vragen zonnepanelen of warmtepompen
  Veelgestelde vragen zonnepanelen of warmtepompen
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 5 februari 2026
  Op deze pagina vindt u veelgestelde vragen en antwoorden.
  Hoe zit het met investeringen in zonnepanelen en de eisen van de Energielijst?
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking (251102)
  Wel investeringsaftrek
  U krijgt energie-investeringsaftrek voor alle kosten van een PV-installatie (zonnepanelen) met een gezamenlijk piekvermogen vanaf 15 kWp tot en met 100 kWp.
  Ook voor de volgende kosten kunt u Energie-investeringsaftrek aanvragen als u aan de overige eisen voldoet:
  een aansluiting op het elektriciteitsnet;
  (eventueel) een actief zonvolgsysteem;
  (eventueel) een stroom/spanningsomvormer.
  Let op: in het aanvraagformulier geeft u het totale vermogen van de zonnepanelen in kW op (1 kW = 1000 Watt). Het gaat dus niet om de geschatte jaaropbrengst in kWh. Heeft u bijvoorbeeld 60 zonnepanelen van 300 Watt aangeschaft? Dan is het piekvermogen (60 x 300 W) / 1000 = 18 kW.
  Geen investeringsaftrek
  Voor de volgende PV-installaties krijgt u geen Energie-investeringsaftrek:
  Zonnepanelen op landbouwgrond of in natuurgebieden;
  Installaties waarbij u gebruikmaakt van SDE++-subsidie.
  Netaansluiting voor zonnepanelen met SDE-beschikking 2016 - 2020?
  Een investering in een aansluiting op het midden- of hoogspanningsnet kunt u melden onder code 251117. Op het moment van melden moet er voor dit bedrijfsmiddel een SDE-beschikking > € 0 door ons zijn afgegeven op grond van de SDE-regeling 2016 - 2020. Voor deze code geldt dat het gaat om een aansluiting voor panelen die niet op of aan gebouwen zijn bevestigd. U kunt de eenmalige aansluitvergoeding voor de netbeheerder niet melden.
  Krijg ik onder code 251102 ook energie-investeringsaftrek voor een uitbreiding met extra zonnepanelen? Hoe vraag ik aan?
  Ja, dat kan. Let wel op de volgende punten:
  Het is een eis dat de uitbreiding onderdeel is van een samenstel van voorzieningen met een gezamenlijk vermogen vanaf 15 kWp tot en met 100 kWp. Zie de omschrijving van code 251102. Zorg dat u aan de overige eisen en voorwaarden van de deze code blijft voldoen.
  U heeft voor de uitbreiding een aparte opdrachtbevestiging.
  U doet de EIA-melding binnen 3 maanden na de datum van deze opdrachtbevestiging.
  Het investeringsbedrag van de uitbreiding is minimaal € 2.500.
  Zo'n uitbreidingsinvestering kan dus, ook als de uitbreiding zelf kleiner is dan 15 kWp. Het aanvraagformulier geeft in dat geval een waarschuwingsmelding. U kunt deze negeren en doorgaan met indienen. Dit geldt alleen als de gehele installatie niet boven de 100 kWp komt, anders komt u niet in aanmerking voor EIA.
  Ik schaf meerdere warmtepompen aan, elk met een verwarmingsvermogen lager dan of gelijk aan 12 kW. Mag ik de vermogens bij elkaar optellen om in aanmerking te komen voor de EIA?
  Nee, dat mag niet. Iedere lucht/lucht warmtepomp met een thermisch vermogen lager dan of gelijk aan 12 kilowatt komt vanaf 2024 niet meer in aanmerking voor de EIA. Zie code 211108 van de Energielijst: EIA is alleen mogelijk voor een lucht/lucht warmtepomp met een vermogen hoger dan 12 kilowatt.
  Uit welke onderdelen moet het energiesysteem voor verwarmen en/of koelen van gebouwen (code 270204) minimaal bestaan?
  Het energiesysteem (omschreven onder code 270204) is bedoeld om gebouwen gasloos te verwarmen en/of te koelen door middel van een hernieuwbare of duurzame bron.
  Het moet hierbij gaan om een collectief systeem voor een bedrijfsgebouw en/of woningen. Dit systeem moet minimaal bestaan uit:
  hernieuwbare of duurzame bron;
  warmtepomp;
  distributienet;
  afleversets.
  Zie ook hieronder een principeschema van de opbouw van het systeem.
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie

• Berekenen terugverdientijd EIAUitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energielijst
  Berekenen terugverdientijd EIA
  Berekenen terugverdientijd EIA
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 30 december 2025
  Doet u een investering waarmee u energie bespaart? En is deze investering niet omschreven onder een specifieke code op de Energielijst? Dan kunt u de investering melden onder een generieke code. Uw investering moet zich wel binnen een bepaalde tijd terugverdienen door de besparing op uw energiekosten.
  Stappenplan berekenen terugverdientijd
  Voor het berekenen van de terugverdientijd volgt u het stappenplan.
  Stap 1: bereken de energiekostenbesparing
  Bereken de energiekostenbesparing van uw nieuwe bedrijfsmiddel ten opzichte van de referentiesituatie (op jaarbasis).
  De inkoopomvang bepaalt de energieprijzen die u in de berekening toepast. Ze staan vermeld in de tabellen bij de generieke codes in de Energielijst. Zorg dat u deze toepast.
  Houd rekening met:
  inzet van bedrijfsmiddel in bestaande situatie: het historisch energiegebruik van de bestaande situatie dient als referentie.
  de inzet van bedrijfsmiddel bij nieuwbouw: als referentie dient het in de betreffende branche gemiddelde energiegebruik bij soortgelijke technische voorzieningen. Dit is dus het gemiddelde energiegebruik van dergelijke investeringen die nu nieuw worden aangeschaft en niet het gemiddelde van wat nu in de markt staat.
  Stap 2: bereken de investeringskosten
  Het investeringsbedrag bestaat uit alle investeringskosten (inclusief montagekosten) die nodig zijn om de energiebesparing te realiseren. Er zijn 2 mogelijkheden:
  Het bedrijfsmiddel waarin u investeert is in zijn geheel verantwoordelijk voor de gerealiseerde energiebesparing. In dit geval mag u het bedrag dat u heeft betaald voor het bedrijfsmiddel in zijn geheel opnemen als investeringskosten.
  Een of meerdere onderdelen van het bedrijfsmiddel is/zijn verantwoordelijk voor de gerealiseerde energiebesparing. De overige onderdelen van het bedrijfsmiddel hebben hier geen invloed op. In dit geval mag u alleen de kosten voor de energiebesparende onderdelen opnemen als investeringskosten. De kosten voor de overige onderdelen van het bedrijfsmiddel komen dus niet in aanmerking voor EIA.
  Stap 3: bereken de terugverdientijd
  U kunt nu de terugverdientijd berekenen. Deel het investeringsbedrag door de energiekostenbesparing op jaarbasis.
  Om de terugverdientijd te berekenen, kunt u gebruikmaken van onze rekentool. Dit is een hulpmiddel en is niet geschikt voor alle situaties. U kunt geen gebruik maken van de rekentool als u:
  bespaart op gas én elektriciteit;
  bespaart op energiedragers die niet in de tabel staan. Dan mag u namelijk eigen prijzen berekenen.
  Bereken de terugverdientijd met onze rekentool
  Stap 4: vergelijk met de eisen in de Energielijst
  Vergelijk de berekende terugverdientijd met de eisen uit de Energielijst. Ligt de terugverdientijd binnen de aangegeven grenzen? Dien dan de aanvraag in voor de EIA.
  Voldoen aan de prestatie-eisen
  Wanneer voldoet de terugverdientijd aan de eisen van de Energielijst? Deze verschillen per toepassingsgebied (bedrijfsgebouwen, processen en transportmiddelen):
  Bedrijfsgebouwen: de terugverdientijd van de investering moet ten minste 5 jaar, maar niet meer dan 25 jaar bedragen.
  Processen: de terugverdientijd van de investering moet ten minste 5 jaar, maar niet meer dan 15 jaar bedragen.
  Transportmiddelen: de terugverdientijd van de investering moet ten minste 5 jaar, maar niet meer dan 15 jaar bedragen.
  Voorbeeld van een berekening
  Voor een bestaand proces schaft u een energiezuinig apparaat aan dat niet specifiek in de Energielijst staat en dat een bestaand apparaat vervangt. Om gebruik te maken van de EIA moet u voldoen aan een bepaalde terugverdientijd.
  Rekenvoorbeeld
  Voorbeeldgegevens
  De kosten inclusief montage om het apparaat bedrijfsklaar te maken: € 800.000.
  Het elektriciteitsgebruik van het nieuwe apparaat: 400.000 kWh/jaar.
  Het elektriciteitsgebruik van het oude apparaat met een gelijke capaciteit bij een gelijke productie: 800.000 kWh/jaar.
  De inkoopomvang van de bedrijfsinrichting voor elektriciteit is 9 miljoen kWh (dit is inclusief het elektriciteitsverbruik van het oude apparaat).
  Berekening energiekosten
  Gebruik de energieprijzen in de tabel bij code 320000 in de Energielijst.
  Energiekosten oude situatie:
  10.000 kWh * € 0,26/kWh + (50.000 - 10.000) kWh * € 0,29/kWh + (9.000.000 – 50.000) * € 0,21/kWh = € 1.893.700/jaar.
  Energiegebruik nieuwe situatie:
  9.000.000 kWh – (800.000 - 400.000) kWh = 8.600.000 kWh.
  Energiekosten nieuwe situatie:
  10.000 kWh * € 0,26/kWh + (50.000 - 10.000) kWh * € 0,29/kWh + (8.600.000 – 50.000) * € 0,21/kWh = € 1.809.700/jaar.
  Berekening terugverdientijd
  De terugverdientijd is hiermee € 800.000 / (€ 1.893.700 - € 1.809.700) = 9,5 jaar. Hiermee voldoet u aan de generieke eisen van de Energielijst. De terugverdientijd van de investering moet ten minste 5 jaar, maar niet meer dan 15 jaar bedragen.
  Dit apparaat meldt u aan onder code 320000 (generiek bestaande processen).
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Zie ook
  MIA en Vamil voor ondernemers
  Energielijst

• Veelgestelde vragen Energie-investeringsaftrek (EIA)Uitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Veelgestelde vragen Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Veelgestelde vragen Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Open voor aanvragen
  View this page in English
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 30 december 2025
  Heeft u een vraag over de Energie-investeringsaftrek (EIA)? Op deze pagina vindt u de veelgestelde vragen over de EIA in het algemeen en de antwoorden daarop.
  Bent u op zoek naar antwoorden op meer specifieke vragen? Ga dan naar de veelgestelde vragen over een specifiek onderwerp uit de lijst hieronder.
  Veelgestelde vragen over het melden van de investering
  Veelgestelde vragen over zonnepanelen of warmtepompen
  Veelgestelde vragen over investeringen in de gebouwde omgeving
  Wie kan gebruikmaken van de EIA?
  Ondernemers in Nederland, op Aruba, Curaçao, Sint Maarten of de BES-eilanden die inkomsten- of vennootschapsbelasting betalen en een investering doen die op de Energielijst staat. Investeringen op Aruba, Curaçao, Sint Maarten of de BES-eilanden moeten zijn toe te rekenen aan een vaste inrichting op deze eilanden. Voorwaarde is dat het wereldinkomen in Nederland wordt belast. En dat u voldoet aan de eisen in de EIA-regeling.
  Particulieren kunnen geen gebruikmaken van de EIA.
  Overheidsondernemingen, bijvoorbeeld van gemeenten, provincies en waterschappen, zijn sinds 1 januari 2016 belastingplichtig voor vennootschapsbelasting. Niet alle activiteiten van overheden vallen onder de belastingplicht.
  Voor alle belastingplichtigen voor de vennootschapsbelasting (en dat kunnen vanaf 2016 dus ook onderdelen van overheidslichamen zijn) geldt dat zij een beroep kunnen doen op de investeringsfaciliteiten, zoals EIA, MIA en Vamil. Uiteraard moet de investering dan zijn gedaan in het deel van de activiteiten dat als een fiscale (belastingplichtige) onderneming wordt beschouwd.
  Ook een stichting of vereniging moet in bepaalde situaties aangifte vennootschapsbelasting doen. Dit heet beperkte belastingplicht.
  Is uw stichting of vereniging belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting? Dan kunt ook u een beroep doen op de investeringsfaciliteiten, zoals EIA, MIA en Vamil. Uiteraard moet de investering dan zijn gedaan in het deel van de activiteiten dat als een fiscale (belastingplichtige) onderneming wordt beschouwd.
  Meer informatie over de (beperkte) belastingplicht en welke activiteiten van overheden daaronder vallen, vindt u op Belastingdienst.nl.
  Voor welke investeringen kan ik EIA aanvragen onder een generieke code?
  Is uw investering niet specifiek omschreven op de Energielijst? Maar zorgt deze investering wel voor energiebesparing in of bij een gebouw?
  Kijk dan of uw investering past onder een van de codes op de lijst met een meer algemene (generieke) omschrijving.
  De terugverdientijd van uw investering (en bij gebouwen ook de mate van verbetering van het energielabel), speelt dan een belangrijke rol. Die moet u aantonen.
  Meer informatie en hulpmiddelen voor aanvragen van EIA onder een generieke code vindt u op
  Berekenen terugverdientijd.
  Voor welke kosten kan ik EIA aanvragen?
  Dit zijn de kosten voor de aanschaf van het bedrijfsmiddel zelf (aanschafkosten). Daarnaast arbeidskosten, kosten voor materialen uit uw magazijn, omzetbelasting die u niet kan verrekenen. En kosten die technisch noodzakelijk en uitsluitend dienstbaar zijn aan dat bedrijfsmiddel. Meestal gaat het dan om de materiaal- en montagekosten van dat bedrijfsmiddel.
  Een precieze omschrijving van de kosten die in aanmerking komen, leest u op de pagina Voorwaarden.
  Zorg dat u rekening houdt met de volgende indientermijnen bij:
  Aanschafkosten
  U meldt deze kosten binnen 3 maanden nadat u een opdracht heeft gegeven of een bestelling heeft gedaan.
  Voortbrengingskosten
  Voortbrengingskosten zijn bijvoorbeeld een opdracht onder uw regie, gebruikt materiaal uit uw eigen magazijn of loonkosten van uw eigen personeel. Hiervoor gelden de volgende indientermijnen:
  Binnen 3 maanden na het einde van het kalenderkwartaal waarin u de voortbrengingskosten maakt, of
  Binnen 3 maanden na ingebruikneming als u de voortbrengingskosten in hetzelfde kalenderkwartaal maakt als waarin u het bedrijfsmiddel in gebruik neemt.
  Bekijk ook onze brochure EIA Energielijst. Deze vindt u op de pagina Publicaties.
  Meld ik het investeringsbedrag inclusief of exclusief omzetbelasting (btw)?
  Als u de omzetbelasting van het bedrijfsmiddel kunt verrekenen, dan meldt u het investeringsbedrag exclusief omzetbelasting (btw). Als u de omzetbelasting (btw) niet kunt verrekenen, dan meldt u het bedrag inclusief omzetbelasting.
  Wat komt er volgend jaar op de Energielijst?
  Wilt u dat uw product op de Energielijst komt? U kunt zelf een voorstel indienen om de Energielijst aan te vullen of te wijzigen.
  Meer informatie vindt u op Product voorstellen voor de Energielijst.
  Kan ik de EIA combineren met andere regelingen?
  Ontvangt u via een andere regeling investeringssubsidie voor uw bedrijfsmiddel? Breng dat subsidiebedrag dan in mindering op de aanschaf- of voortbrengingskosten. Exploitatiesubsidie hoeft u niet in mindering te brengen.
  EIA en de 'gewone' investeringsaftrek
  Als u in een boekjaar investeert in bedrijfsmiddelen, dan kunt u kleinschaligheidsinvesteringsaftrek (KIA) krijgen. De KIA is een aftrekpost op uw winst. Het bedrag dat u mag aftrekken, hangt af van het geïnvesteerde bedrag in het boekjaar. U vindt het bedrag van de KIA op de website van de Belastingdienst.
  EIA en Milieu-investeringsaftrek (MIA)
  Komt een investering in aanmerking voor EIA en Milieu-investeringsaftrek (MIA)? Dan moet u kiezen voor 1 van de 2 regelingen of de investeringskosten opsplitsen in een EIA- en een MIA-deel. Dat kan interessant zijn, omdat het voordeel van EIA groter is dan het voordeel van MIA. Meld een investering tijdig voor de juiste regeling. U kunt een melding namelijk niet achteraf omzetten naar een andere regeling.
  EIA en Investeringsubsidie duurzame energie (ISDE)
  In de Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE) zijn bedrijfsmiddelen opgenomen die ook op de Energielijst staan. Een bedrijfsmiddel kan niet voor beide regelingen in aanmerking komen. Krijgt u voor een bedrijfsmiddel ISDE-subsidie? In dat geval kunt u voor dit bedrijfsmiddel geen EIA aanvragen.
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei

• Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemersUitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Open voor aanvragen
  View this page in English
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 19 mei 2026
  Investeert u in een bedrijfsmiddel dat zorgt voor minder CO2-uitstoot, energiezuinig is of wilt u investeren in duurzame energie? Maak dan gebruik van de Energie-investeringsaftrek (EIA). U kunt dan 40% van de investeringskosten aftrekken van de winst. Dit verlaagt uw fiscale winst. Het levert u gemiddeld 10% voordeel op. Daarnaast heeft u de gebruikelijke afschrijving voor uw investering én een lagere energierekening.
  Vind uw investering op de energielijst
  Inloggen voor uzelf
  Direct aanvragen
  Aanvraag beheren
  Inloggen voor iemand anders
  Aanvragen met ketenmachtiging
  Aanvragen zonder ketenmachtiging
  Aanvraag beheren
  Blijf op de hoogte via e-mail
  Budget
  Totaal budget:
  € 460.000.000
  Voor wie?
  De EIA is voor alle ondernemers die onder de inkomstenbelasting of vennootschapsbelasting vallen. Ook een overheidsorganisatie, stichting of vereniging kan gebruikmaken van de EIA, als zij vennootschapsbelasting betalen. De regeling is niet voor particulieren.
  Gaat u meer elektriciteit gebruiken of opwekken doordat u verduurzaamt? Controleer dan voordat u EIA aanvraagt of u in uw regio last krijgt van een overbelast elektriciteitsnet (netcongestie).
  Bekijk of uw investering op de Energielijst staat
  U kunt EIA aanvragen voor investeringen die op de Energielijst staan. In de code-omschrijving van de investering op de Energielijst staan de eisen en voorwaarden waar uw investering aan moet voldoen. Bekijk of uw investering op de Energielijst staat via de online zoektool.
  Zoek online in de Energielijst
  Wilt u meer informatie over de Energielijst? Bijvoorbeeld over de opbouw van de lijst in bepaalde thema's, categorieën? Of de codes? Bekijk algemene informatie over de Energielijst.
  Doe een voorstel voor de Energielijst
  Wij passen de Energielijst elk jaar met uw hulp aan. Zo kunt u een voorstel doen voor een nieuw bedrijfsmiddel. Lees wat er in uw voorstel moet staan en hoe wij uw voorstel beoordelen.
  Krijgt u belastingvoordeel?
  Een van de belangrijkste voorwaarden van de EIA is dat uw investering voldoet aan de omschrijving onder één van de codes van de Energielijst. Er zijn nog andere voorwaarden. We hebben deze voor u op een rij gezet. Bekijk alle voorwaarden.
  Aanvragen
  Wilt u EIA aanvragen? In de tijdlijn hieronder ziet u hoe het proces werkt. Let op: gebruik altijd de Energielijst van het jaar waarin u de investering doet. Dit is de datum waarop u de bestelling plaatst of de koopovereenkomst tekent.
  Uitgeschreven tekst
  Verloop aanvraag EIA-regeling
  Voorbereiding
  Check de code van de investering op de Energielijst
  Investeren
  Een bestelling doen of koopovereenkomst tekenen
  Aanvragen
  Moet binnen 3 maanden na investeren
  Beslissing
  Meestal binnen 8 weken na aanvragen
  Wanneer vraagt u aan?
  U kunt het belastingvoordeel aanvragen voor 2 soorten kosten: aanschafkosten en voortbrengingskosten van uw investering. Hiervoor gelden verschillende aanvraagtermijnen. Als u te laat aanvraagt loopt u het belastingvoordeel mis. Zorg dat u uw aanvraag op tijd doet:
  Voor aanschafkosten dient u uw aanvraag in binnen 3 maanden na de besteldatum. Let op: ga hierbij niet uit van de offerte-, installatie-, factuur- of betaaldatum.
  Voor voortbrengingskosten vraagt u het belastingvoordeel aan binnen 3 maanden na het kwartaal waarin u deze kosten heeft gemaakt.
  Kies in het aanvraagportaal altijd het formulier van het jaar waarin u de bestelling deed.
  Stappenplan EIA aanvragen
  Wilt u precies weten hoe u het belastingvoordeel aanvraagt? Bekijk dan het stappenplan EIA aanvragen.
  U logt in met eHerkenning. Voor uw aanvraag heeft u minimaal niveau 2+ met machtiging RVO-diensten op niveau eH2+ nodig.
  Kent u de voorwaarden? En wilt u een EIA-aanvraag indienen? Regel dan direct uw aanvraag.
  Aanvragen voor uzelf
  Direct aanvragen
  Aanvragen voor iemand anders
  Aanvragen met ketenmachtiging
  Aanvragen zonder ketenmachtiging
  Na uw aanvraag
  Heeft u uw aanvraag ingediend? Dan ontvangt u per e-mail een ontvangstbevestiging met een referentienummer. Deze krijgt u binnen enkele uren nadat u het aanvraagformulier heeft verzonden.
  Wilt u later meer bekijken over uw aanvraag? Bijvoorbeeld over de ontvangst, registratie, controle, beslissing of bijhorende correspondentie? Of hierop reageren? Vul hieronder uw referentienummer in en ga naar uw aanvraag.
  Doe inspiratie op
  De EIA biedt mogelijkheden voor veel verschillende investeringen en sectoren, zoals de bouw, glastuinbouw, veehouderij en industrie. Waar kunt u aan denken?
  Investeringen in de industrie
  Investeringen in gebouwen
  Investeringen in de landbouw
  Investeringen in transport en vervoersmiddelen
  EIA in de praktijk
  Wilt u weten wie er gebruikmaakten van de EIA? Lees het praktijkverhaal hieronder of bekijk een selectie van praktijkverhalen van ondernemers.
  Van uitdaging naar toekomstbestendige innovatie
  Toen hun oude kas plaats moest maken voor woningbouw, zag tuinbouwbedrijf Opti-flor kansen voor een duurzame stap vooruit. Met behulp van de EIA konden zij in verschillende energiemaatregelen investeren. Het resultaat? Een gloednieuwe en duurzame kas voor potorchideeën.
  Lees het verhaal
  " "De nieuwe kas is zó uitgerust dat hij geheel fossielvrij kan opereren" "
  Peter NugterenBedrijfsadviseur bij Opti-flor
  Onderneem maatschappelijk verantwoord
  Denk bij de productie en diensten van uw bedrijf aan mens, milieu en maatschappij. Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) is niet alleen goed voor de wereld, maar ook voor uw bedrijf.
  Wij moedigen alle organisaties aan maatschappelijk verantwoord te ondernemen. We helpen u daarbij met financiering, advies en met ons netwerk.
  Lees meer
  Meer weten?
  Heeft u nog vragen over de EIA? Bekijk dan eerst onze antwoorden op veelgestelde vragen EIA.
  Vind brochures, documenten en jaarverslagen op de pagina EIA-publicaties.
  Lees over wet- en regelgeving voor de EIA.
  Heeft u de EIA aangevraagd en een EIA-verklaring ontvangen? Lees meer over uw belastingaangifte EIA.
  Investeert u in een apparaat of techniek die (op een andere manier) milieuvoordeel oplevert? Kijk dan of u gebruik kunt maken van de fiscale regelingen MIA en Vamil.
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Zie ook
  MIA en Vamil voor ondernemers
  BMKB-Groen
  Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO)
  Uitgelicht
  Nieuws
  Laatste nieuws over Klimaat & Energie
  Evenementen
  Evenementen over Klimaat & Energie
  ©Copyrightinformatie
  Chris Pennarts
  Bekijk uw mogelijkheden bij netcongestie
  Elektriciteitsnet overbelast?
  Bekijk wat er in uw regio gebeurt
  Duurzame resultaten
  ©Copyrightinformatie
  Coöperatie Vrijstad Energie
  Ontvang het laatste nieuws van RVO
  Meld u aan voor onze nieuwsbrieven en mailings. Bepaal zelf welke onderwerpen u interessant vindt.

• Belastingaangifte Energie-investeringsaftrek (EIA)Uitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Belastingaangifte Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Belastingaangifte Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Open voor aanvragen
  View this page in English
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 21 oktober 2024
  U heeft een investering gedaan die energie bespaart. U heeft de Energie-investeringsaftrek (EIA) aangevraagd en ook al een EIA-verklaring ontvangen. Hoe past u dit nu toe in uw belastingaangifte? Op deze pagina leest u er meer over.
  Wanneer moet u bijvoorbeeld de EIA opgeven bij de belastingaangifte? Dit hangt ervan af:
  of u alle kosten in één kalenderjaar betaalt of verspreidt over meerdere jaren;
  of u winst maakt of niet.
  Alle kosten in één kalenderjaar
  Betaalt u alle kosten in één kalenderjaar? Dan profiteert u bij uw aangifte over dát jaar van de EIA. U past de fiscale aftrek in dat jaar toe in uw aangifte.
  Alle kosten over meerdere jaren
  Betaalt u alle kosten over meerdere jaren? Dan geldt het volgende:
  Heeft u het bedrijfsmiddel in gebruik genomen in het jaar van investeren? Dan past u de fiscale aftrek van de EIA volledig toe bij de aangifte over het kalenderjaar waarin u heeft geïnvesteerd.
  Heeft u het bedrijfsmiddel niet in gebruik genomen in het jaar van investeren? Dan trekt u alleen het bedrag af van de fiscale winst dat u in het jaar van investeren heeft betaald. In de aangiftes over de volgende kalenderjaren verwerkt u de betalingen die u in dat kalenderjaar doet. U mag de fiscale aftrek van de EIA niet later toepassen dan in het kalenderjaar waarin u het bedrijfsmiddel in gebruik heeft genomen.
  Geen winst
  Heeft u geen winst gemaakt? Dan geldt het volgende:
  Valt u onder de vennootschapsbelasting? Dan verrekent u de EIA in het voorgaande jaar en alle jaren daarna. Overleg dit met uw belastingadviseur.
  Valt u onder de inkomstenbelasting? Dan verrekent u de EIA in de 3 voorafgaande jaren en de 9 volgende jaren.
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Zie ook
  MIA en Vamil voor ondernemers

• Wijzigingen Energielijst 2026Uitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energielijst
  Wijzigingen Energielijst 2026
  Wijzigingen Energielijst 2026
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 30 december 2025
  Op de Energielijst staan alle investeringen waar u Energie-investeringsaftrek (EIA) voor kunt aanvragen. Wij werken de Energielijst elk jaar bij. Bekijk de opvallendste wijzigingen in de Energielijst voor 2026.
  Meer of minder energie-investeringsaftrek voor deze investeringen
  Bedrijfsgebouwen
  Meer mogelijkheden voor energie-investeringsaftrek
  U krijgt in 2026 ook energie-investeringsaftrek voor deze investeringen (nieuw op de Energielijst):
  Verduurzaming van bestaande luchtbehandelingskasten. Hiermee verlengt u niet alleen de levensduur, maar maakt u de luchtbehandelingskast ook energie-efficienter. Ook draagt u zo bij aan de circulariteit (grondstoffen en materialen maximaal benutten en hergebruiken).
  Biobased isolatie. Dit type isolatie heeft een lage mileubelasting.
  Investeringen in zonwering. U kunt nu ook belastingvoordeel krijgen als u zonwering combineert met HR+++-glas.
  Vloeistof gerelateerde warmtepompen met een halogeenvrij koudemiddel. Als u deze gebruikt in nieuwe bedrijfsgebouwen, krijgt u hier belastingvoordeel voor.
  Voor het isoleren van vloeren in bestaande constructies krijgt u nu ook belastingvoordeel.
  Andere aanpassingen, eisen en voorwaarden
  We vragen niet meer om een vooraf afgemeld energielabel van het gebouw als u een bestaand bedrijfsgebouw energiezuiniger maakt.
  U krijgt in 2026 alleen nog energie-investeringsaftrek voor deze investeringen in bepaalde situaties:
  Energiezuinige ventilatoren in bewaarloodsen. U krijgt alleen belastingvoordeel voor ventilatoren die u gebruikt voor seizoensopslag van agrarische producten.
  Alleen voor warmtepompboilers en lucht/water warmtepompen met een halogeenvrij koudemiddel krijgt u nog belastingvoordeel.
  Voor alle types warmtepompen geldt een maximaal investeringsbedrag waarvoor u belastingvoordeel krijgt. Het is hierdoor duidelijker voor welk bedrag u voordeel krijgt.
  Voor cv-ketels die u inzet als hoofdverwarming, krijgt u geen belastingvoordeel meer.
  De eisen voor de energiezuinige circulatiepompen (drooglopers) zijn verhoogd naar IE5 om alleen de meest energiezuinige variant te stimuleren.
  Processen
  Meer mogelijkheden voor energie-investeringsaftrek
  U krijgt in 2026 ook energie-investeringsaftrek voor deze investeringen (nieuw op de Energielijst):
  Een elektrisch aangedreven drone waarmee u op landbouwgrond zaait of bemest.
  Als u lucht droogt met een adsorptiedroger met geïntegreerde warmtepomp.
  Nieuwe energiezuinige techniek voor het beluchten van afvalwater.
  Voor een koudebuffer krijgt u nu ook belastingvoordeel als onderdeel van een energie-efficiënte melkkoeling, omdat u hiermee lokaal opgewekte duurzame energie op kunt slaan.
  Andere eisen of omschrijving
  U krijgt in 2026 energie-investeringsaftrek voor uw investeringen in bepaalde situaties:
  Bij de energiezuinige koel- en/of vriescondensoreenheid krijgt u alleen nog voor de kosten van de verdampers (de koeling zelf) in koel- of vriesmeubelen belastingvoordeel. Ook geldt het maximale investeringsbedrag waarvoor u belastingvoordeel krijgt, nu voor de hele investering. Het totale vermogen van condensoreenheden binnen dezelfde inrichting mag niet hoger zijn dan 50 kW.
  U krijgt alleen nog belastingvoordeel voor motoren met een efficientiëklasse van minimaal IE5. Klasse IE4-motoren vallen onder verplichte energiebesparende maatregelen.
  Geen energie-investeringsaftrek meer
  U krijgt in 2026 geen energie-investeringsaftrek meer voor deze investeringen:
  Een hoogfrequent hoogrendementslader voor tractiebatterijen.
  Vervoersmiddelen
  Meer mogelijkheden voor energie-investeringsaftrek
  U krijgt in 2026 ook energie-investeringsaftrek voor deze investeringen (nieuw op de Energielijst):
  Aerodynamische vrachtwagencabine. Hiermee verlaagt u de luchtweerstand van de vrachtwagen.
  Duurzame energie
  Meer mogelijkheden voor energie-investeringsaftrek
  U krijgt in 2026 ook energie-investeringsaftrek voor deze investeringen (nieuw op de Energielijst):
  Zonnepanelen met dichroïsche spiegels. U benut hiermee het licht voor elektriciteitsopwekking en het overige licht wordt doorgelaten naar de onderliggende ruimte, bijvoorbeeld een tuinbouwkas.
  Een kleine hoogwaardig geïsoleerde elektrische boiler. Daarmee kunt u lokaal opgewekte duurzame energie opslaan.
  Aanpassingen aan eisen en voorwaarden
  Voor deze investeringen gelden in 2026 andere eisen om belastingvoordeel te krijgen:
  Door het vervallen van de salderingsregeling, wordt de terugverdientijd van de kleinere installaties met zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking langer. Daarom is het gezamenlijk maximale piekvermogen van deze zonnepaneelsystemen verhoogd. U krijgt nu belastingvoordeel voor systemen tot 100 kW.
  Voor een lood-gel accu krijgt u nu belastingvoordeel, voor een accu met vloeibaar lood-zuur niet. Daarnaast is duidelijker beschreven dat u voor de bepaling van het vermogen van de duurzame energieopwekinstallatie mag uitgaan van het piekvermogen van deze installatie.
  Geen energie-investeringsaftrek meer
  U krijgt in 2026 geen energie-investeringsaftrek meer voor deze investeringen:
  De techniek om van warmte-energie bruikbare mechanische energie te maken (kalinacyclus). Deze techniek werd namelijk niet gebruikt voor duurzame energie. Deze techniek vindt u nog wel terug bij investeringen in processen.
  Energiebalancering en energietransitie
  Meer mogelijkheden voor energie-investeringsaftrek
  U krijgt in 2026 ook energie-investeringsaftrek voor deze investeringen (nieuw op de Energielijst):
  Mobiele systemen met een vliegwiel. Hiermee kunt u energie opslaan.
  Hybride ovens met een minimaal elektrisch vermogen van 200 kW.
  Voor de opslag van overtollige warmteopslag krijgt u belastingvoordeel voor meer systemen.
  U heeft meer mogelijkheden voor belastingvoordeel bij de ombouw van een werktuig op fossiele brandstoffen naar een elektrisch werktuig.
  U krijgt nu ook belastingvoordeel voor investeringen in het collectief verwarmen en/of koelen van nieuwe bedrijfsgebouwen en/of nieuwe woningen als u dit doet met een warmtepomp met een halogeenvrij koudemiddel.
  Niet meer onder energiebalancering
  U vindt een investering in een mobiele elektriciteitsvoorziening nu onder 'energietransitie'. Dit is omdat deze mobiele systemen niet ingezet worden voor het balanceren van energie, maar om fossiele brandstof aangedreven installaties te vervangen.
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Zie ook
  Wijzigingen in de Milieulijst MIA\Vamil
  Uitgelicht
  Nieuws
  Laatste nieuws over Klimaat & Energie
  Evenementen
  Evenementen over Klimaat & Energie
  ©Copyrightinformatie
  Chris Pennarts
  Bekijk uw mogelijkheden bij netcongestie
  Elektriciteitsnet overbelast?
  Bekijk wat er in uw regio gebeurt
  Duurzame resultaten
  ©Copyrightinformatie
  Coöperatie Vrijstad Energie
  Ontvang het laatste nieuws van RVO
  Meld u aan voor onze nieuwsbrieven en mailings. Bepaal zelf welke onderwerpen u interessant vindt.

• Jaarcijfers EIA 2025Uitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Jaarcijfers EIA 2025
  Jaarcijfers EIA 2025
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 13 mei 2026
  Ondernemers maakten in 2025 veel gebruik van het belastingvoordeel voor energiebesparende investeringen. Zij vroegen bijna 16.000 keer de Energie-investeringsaftrek (EIA) aan. Samen gaat het om bijna € 4 miljard aan investeringen. Dat is 23% meer dan in 2024 en het op één na hoogste bedrag ooit.
  Belangrijkste conclusies
  Dit jaarverslag laat zien welke energiezuinige investeringen bedrijven in 2025 deden met belastingvoordeel van de EIA.
  Een aantal investeringen valt op:
  De investeringen in batterijen stegen met 66%. Na een stijging van 70% in 2024 komt het totale bedrag hiervoor nu boven € 1 miljard uit.
  Investeringen in de transportsector namen met 90% toe. Deze groei is vooral te danken aan de overstap van fossiele brandstoffen op elektriciteit (elektrificatie). Vrachtwagens en opleggers gebruiken nu bijvoorbeeld vaker elektrische koelinstallaties om voedsel te vervoeren. Ook investeren bedrijven in technieken om energie terug te winnen die vrijkomt bij het remmen van voertuigen.
  Bedrijven investeerden € 422 miljoen in warmte- en koudenetten. En € 474 miljoen in het energiezuiniger maken van processen.
  De investeringen leveren samen een energiebesparing op die vergelijkbaar is met het jaarlijkse energieverbruik van ruim 723.000 huishoudens. Dit is een stijging van 24% in vergelijking met 2024. Ook zorgen de investeringen voor een vermindering van de CO2-uitstoot van ongeveer 1.510 kiloton per jaar.
  Alle cijfers op een rij
  Uitgeschreven tekst
  Jaarcijfers EIA 2025
  € 3.957 miljoen is het totaalbedrag dat ondernemers in Nederland investeerden in duurzame techniek.
  15.802 is het totale aantal EIA-aanvragen.
  23.204 is de energiebesparing in terajoule.
  23% is de stijging van het totale investeringsbedrag vergeleken met 2024.
  1.118 is de stijging van het totale aantal EIA-aanvragen vergeleken met 2024.
  723.935 is het aantal huishoudens waarmee 23.204 terajoule te vergelijken is.
  € 431 miljoen is het totale budget dat beschikbaar was voor de EIA.
  9.396 is het aantal unieke ondernemers dat een EIA-aanvraag deed vergeleken met 9.167 ondernemers in 2024.
  10% is het netto voordeel van de EIA voor ondernemers in 2025.
  € 286 miljoen is het totale budget dat naar verwachting gebruikt is voor de EIA.
  1.510 kiloton is de totale CO2-reductie per jaar door energiebesparende investeringen in 2025.
  Gebouwde omgeving
  Technieken
  Aantal aanvragen
  Aangevraagd investeringsbedrag (in miljoen €)
  Warmtepomp lucht/lucht met een nominaal thermisch vermogen > 12 kW
  668
  33,9
  Isolatie voor bestaande constructies
  620
  22,7
  Warmte- en/of koudenet
  465
  422,5
  Isolatie voor bestaande constructies (bestaande wanden)
  290
  10,9
  Isolerende beglazing voor bedrijfsgebouwen
  278
  16,4
  Overige
  1.514
  270,7
  Totaal
  3.835
  777,1
  Processen en apparaten
  Technieken
  Aantal aanvragen
  Aangevraagd investeringsbedrag (in miljoen €)
  Technische voorzieningen voor energiebesparing bij bestaande processen
  513
  374,6
  Elektrische oven
  207
  8,9
  Energiezuinige koel- en/of vriesinstallatie
  193
  125,5
  Energiezuinige professionele koel- of vrieskast
  86
  1,2
  Technische voorzieningen voor energiebesparing bij nieuwe processen
  74
  99,6
  Overige
  744
  716,0
  Totaal
  1.817
  1.325,8
  Duurzame energie
  Processen en/of technieken
  Aantal aanvragen
  Aangevraagd investeringsbedrag (in miljoen €)
  Accu voor opslag van duurzaam opgewekte elektriciteit
  2.486
  239,8
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking
  1.279
  41,0
  Opslag van elektrische energie
  955
  795,4
  Mobiele elektriciteitsvoorziening
  135
  88,1
  Warmte- of koudeopslag in de bodem (WKO)
  88
  43,1
  Overige
  171
  114,8
  Totaal
  5.114
  1.322
  Transport
  Technieken
  Aantal aanvragen
  Aangevraagd investeringsbedrag (in miljoen €)
  Energieprestatieverbetering in het wegtransport
  820
  33,6
  Technische voorzieningen voor energiebesparing in of aan nieuwe transportmiddelen
  804
  70,0
  Teruglevervoorziening remenergie van elektrische motoren
  348
  146,0
  Meesturende en intrekbare achteras voor vrachtvoertuigen
  322
  9,9
  Lichtgewicht velgen
  241
  4,3
  Overige
  983
  48,5
  Totaal
  3.518
  312
  Land- en tuinbouw
  Technieken
  Aantal aanvragen
  Aangevraagd investeringsbedrag (in miljoen €)
  Elektrisch aangedreven voeraanschuifrobot
  360
  6,5
  Energie-efficiënte melkkoeling
  277
  3,3
  Energiezuinige ventilator in bewaarloodsen
  240
  11,3
  Belichtingssysteem voor tuinbouwgewassen
  175
  111,3
  Systeem voor ontvochtiging en/of koelen en verwarmen van tuinbouwkassen
  97
  63,0
  Overige
  417
  26,3
  Totaal
  1.566
  222
  Top 10 technieken (op basis van aantal aanvragen)
  Techniek
  Aantal aanvragen
  Aangevraagd investeringsbedrag (in miljoen €)
  1
  Batterij voor opslag van duurzaam opgewekte elektriciteit
  2.486
  239,8
  2
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking
  1.279
  41
  3
  Opslag van elektrische energie
  955
  795,4
  4
  Energieprestatieverbetering in het wegtransport
  820
  33,6
  5
  Technische voorzieningen voor energiebesparing in of aan nieuwe transportmiddelen
  804
  70
  6
  Warmtepomp lucht/lucht met een nominaal thermisch vermogen > 12 kW
  668
  33,9
  7
  Isolatie voor bestaande constructies
  620
  22,7
  8
  Technische voorzieningen voor energiebesparing bij bestaande processen
  513
  374,6
  9
  Warmte- en/of koudenet
  465
  422,5
  10
  Teruglevervoorziening remenergie van elektrische motoren
  348
  146
  Top 10 technieken (op basis van aangevraagd investeringsbedrag)
  Techniek
  1
  Batterijen voor opslag van elektriciteit (totaal)
  2
  Technische voorzieningen voor energiebesparing bij processen
  3
  Warmte- en/of koudenet
  4
  CO2-afvang voor permanente opslag (CCS)
  5
  Teruglevervoorziening remenergie van elektrische motoren
  6
  Energiezuinige koel- en/of vriesinstallatie
  7
  Belichtingssysteem voor tuinbouwgewassen
  8
  Stationaire waterstofopslag
  9
  Privaat waterstofnetwerk
  10
  Technische voorzieningen voor energiebesparing in of aan nieuwe transportmiddelen
  Besteding van het EIA-budget
  Aantal aanvragen
  Wijziging vergeleken met het voorgaande jaar
  Aangevraagd investeringsbedrag (in miljoen €)
  Wijziging vergeleken met het voorgaande jaar
  EIA 2025
  15.802
  8%
  3.958
  23%
  EIA 2024
  14.684
  -35%
  3.219
  -27%
  EIA in de afgelopen 29 jaar
  Jaar
  Aantal aanvragen
  Aangevraagd investeringsbedrag (in miljoen €)
  1997
  10.366
  430
  1998
  14.145
  656
  1999
  17.408
  587
  2000
  25.815
  695
  2001
  28.140
  1.058
  2002
  17.240
  1.343
  2003
  15.553
  839
  2004
  11.262
  1.398
  2005
  9.304
  1.199
  2006
  10.402
  3.710
  2007
  13.419
  2.023
  2008
  13.672
  1.483
  2009
  11.428
  890
  2010
  14.449
  1.065
  2011
  16.363
  1.599
  2012
  17.412
  1.265
  2013
  19.494
  1.779
  2014
  17.748
  1.608
  2015
  14.280
  1.375
  2016
  17.205
  1.346
  2017
  17.770
  1.518
  2018
  19.366
  1.621
  2019
  19.155
  1.701
  2020
  19.450
  1.744
  2021
  19.479
  2.187
  2022
  27.059
  3.523
  2023
  22.736
  4.385
  2024
  14.684
  3.219
  2025
  15.802
  3.958
  EIA-aanvragen per Standaard Bedrijfsindeling (SBI)-sector
  EIA-aanvragen per SBI-sector
  Sector
  Aantal aanvragen
  % van het totale aantal aanvragen
  Aangevraagd investeringsbedrag (in miljoen €)
  1
  Landbouw, bosbouw en visserij
  3.810
  24,11%
  356,70
  2
  Vervoer en opslag
  2.549
  16,13%
  560,13
  3
  Industrie
  1.626
  10,29%
  942,09
  4
  Groot- en detailhandel; reparatie van auto's
  1.438
  9,10%
  124,01
  5
  Financiële instellingen
  1.185
  7,50%
  169,81
  6
  Logies-, maaltijd- en drankverstrekking
  899
  5,69%
  79,67
  7
  Verhuur van en handel in onroerend goed
  888
  5,62%
  145,94
  8
  Advisering, onderzoek en overige specialistische zakelijke dienstverlening
  685
  4,33%
  88,13
  9
  Verhuur van roerende goederen en overige zakelijke dienstverlening
  654
  4,14%
  119,44
  10
  Bouwnijverheid
  650
  4,11%
  370,68
  11
  Productie en distributie van en handel in elektriciteit, aardgas, stoom en gekoelde lucht
  554
  3,51%
  887,41
  Maatschappelijk verantwoord ondernemen
  We willen dat ondernemers inzicht krijgen in de positieve en negatieve effecten van hun bedrijf op de omgeving. Rechtstreeks, maar bijvoorbeeld ook via hun leveranciers en klanten. Denk bijvoorbeeld aan effect op het milieu. Daarnaast willen we hen inspireren om maatschappelijk verantwoord te ondernemen. Lees meer over Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO).
  Over dit jaarverslag
  Wij baseren dit jaarverslag over de EIA op gegevens uit de periode van 1 januari 2025 tot 1 april 2026. In deze periode zijn alle aanvragen ingediend voor belastingvoordeel op investeringen uit 2025. De eerste maanden van 2026 horen daar bij, omdat bedrijven tot 3 maanden na investeren een EIA-aanvraag kunnen doen.
  De peildatum voor alle cijfers in dit jaarverslag is daarmee 1 april 2026. Op deze datum zijn niet alle totaalcijfers bekend. Daarom berekenen we in sommige gevallen de totalen op basis van de gegevens die we op dat moment hebben. In de tekst geven we dit aan door de term 'prognose' of 'naar verwachting'.
  Meer weten?
  Heeft u vragen over dit EIA-jaarverslag? Laat het ons weten, dan kunnen we de informatie over deze fiscale regeling verbeteren.
  Bent u op zoek naar meer achtergrondinformatie? Bekijk andere EIA-publicaties.
  Wilt u weten wie er eerder gebruik maakten van de EIA? Lees een selectie van praktijkverhalen van ondernemers.
  Wilt u meer uitleg over de (categorieën van de) Energielijst? Bekijk onze pagina over de Energielijst.
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  In samenwerking met:
  Ministerie van Financiën
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Uitgelicht
  Nieuws
  Laatste nieuws over Klimaat & Energie
  Evenementen
  Evenementen over Klimaat & Energie
  ©Copyrightinformatie
  Chris Pennarts
  Bekijk uw mogelijkheden bij netcongestie
  Elektriciteitsnet overbelast?
  Bekijk wat er in uw regio gebeurt
  Duurzame resultaten
  ©Copyrightinformatie
  Coöperatie Vrijstad Energie
  Ontvang het laatste nieuws van RVO
  Meld u aan voor onze nieuwsbrieven en mailings. Bepaal zelf welke onderwerpen u interessant vindt.

• Energie-investeringsaftrek (EIA) voor investeringen in de industrieUitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor investeringen in de industrie
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor investeringen in de industrie
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 21 april 2026
  Zoekt u manieren om energie te besparen binnen uw bedrijf? Op deze pagina vindt u energiebesparende en duurzame investeringen in de industrie. Voor deze investeringen kunt u belastingvoordeel aanvragen. Dit belastingvoordeel is mogelijk voor alle investeringen die op de Energielijst van de Energie-investeringsaftrek (EIA) staan.
  Overzicht van investeringen voor de industrie
  De blauwe tekstkaders in de infographic geven u een overzicht van de investeringen op de Energielijst 2026 voor de industrie. Voor deze investeringen kunt u belastingvoordeel aanvragen.
  Bekijk de infographic
  Krijgt u voor uw investering belastingvoordeel?
  U kunt EIA aanvragen voor investeringen die passen bij een code-omschrijving op de Energielijst. In die omschrijving staan de eisen en voorwaarden voor die investering. Hier moet uw investering aan voldoen.
  Uw investering staat op de lijst met een specifieke omschrijving
  Denk aan opslag van elektrische energie of overtollige warmte, CO2-afvang voor permanente opslag, elektrische oven of warmte- en/of koudenetten.
  Uw investering staat niet op de lijst met een specifieke omschrijving
  Is uw investering niet specifiek omschreven op de Energielijst? Maar levert de investering wel energiebesparing op? Kijk dan of uw investering past onder een van onderstaande codes op de lijst met een meer algemene (generieke) omschrijving.
  De terugverdientijd speelt dan een belangrijke rol. Die moet u aantonen.
  Het gaat om de volgende codes:
  Energiebesparing bij bestaande processen (code 320000)
  Energiebesparing bij nieuwe processen (code 420000)
  Voorbeeld uit de praktijk
  " Eerst hadden we een hal van 300 m3 en verbruikten we veel aardgas. Nu hebben we 1000 m3 en gebruiken we geen aardgas. "
  Jan BerendsVan Dijk Metaalbewerking
  Lees meer
  Laat u inspireren door andere ondernemers
  Benieuwd hoe andere ondernemers in de industrie hun bedrijf verduurzamen met de EIA? Bekijk onze praktijkverhalen.
  Stel uw vraag
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Zie ook
  Industrie en MIA\Vamil
  Versnelde klimaatinvesteringen industrie (VEKI)
  TSE Industrie
  Uitgelicht
  Nieuws
  Laatste nieuws over Klimaat & Energie
  Evenementen
  Evenementen over Klimaat & Energie
  ©Copyrightinformatie
  Chris Pennarts
  Bekijk uw mogelijkheden bij netcongestie
  Elektriciteitsnet overbelast?
  Bekijk wat er in uw regio gebeurt
  Duurzame resultaten
  ©Copyrightinformatie
  Coöperatie Vrijstad Energie
  Ontvang het laatste nieuws van RVO
  Meld u aan voor onze nieuwsbrieven en mailings. Bepaal zelf welke onderwerpen u interessant vindt.

• Energie-investeringsaftrek (EIA) voor investeringen in de landbouwUitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor investeringen in de landbouw
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor investeringen in de landbouw
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 21 april 2026
  Zoekt u manieren om energie te besparen binnen uw bedrijf? Op deze pagina vindt u informatie over energiebesparende en duurzame investeringen in de landbouw. Voor deze investeringen kunt u belastingvoordeel aanvragen. Dit belastingvoordeel is mogelijk voor alle investeringen die op de Energielijst van de Energie-investeringsaftrek (EIA) staan.
  Overzicht van investeringen voor de landbouw
  De blauwe tekstkaders in de infographic geven u een overzicht van de investeringen op de Energielijst voor de landbouw. Voor deze investeringen kunt u belastingvoordeel aanvragen.
  Bekijk de infographic
  Krijgt u voor uw investering belastingvoordeel?
  U kunt EIA aanvragen voor investeringen die passen bij een code-omschrijving op de Energielijst. In die omschrijving staan de eisen en voorwaarden voor die investering. Hier moet uw investering aan voldoen.
  Uw investering staat op de lijst met een specifieke omschrijving
  Denk aan een systeem voor het belichten van tuinbouwgewassen, verlagen van de luchtvochtigheid in tuinbouwkassen, energie-efficiënte melkkoeling of een elektrische voeraanschuifrobot.
  Uw investering staat niet op de lijst met een specifieke omschrijving
  Is uw investering niet specifiek omschreven op de Energielijst? Maar levert de investering wel energiebesparing op? Kijk dan of uw investering past onder een van onderstaande codes op de lijst met een meer algemene (generieke) omschrijving.
  De terugverdientijd speelt dan een belangrijke rol. Die moet u aantonen.
  Het gaat om de volgende codes:
  Energiebesparing bij bestaande processen (code 320000)
  Energiebesparing bij nieuwe processen (code 420000)
  Energiebesparing in of bij bestaande bedrijfsgebouwen (code 310000)
  Energiebesparing in of bij nieuwe bedrijfsgebouwen (code 410000)
  Voorbeeld uit de praktijk
  " Kijk goed wat er mogelijk is bij investeringen op besparingsmogelijkheden. Kijk niet alleen naar besparen, maar ook naar opslag van energie en subsidiemogelijkheden. "
  Bauke van DijkAkkerbouw- en pluimveebedrijf Van Dijk
  Lees meer
  Laat u inspireren door andere ondernemers
  Benieuwd hoe andere ondernemers in de landbouw hun bedrijf verduurzamen met de EIA? Bekijk onze praktijkverhalen.
  Stel uw vraag
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie

• EnergielijstUitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energielijst
  Energielijst
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 1 april 2026
  De Energielijst van de regeling Energie-investeringsaftrek (EIA) wordt ieder jaar aangepast. Er komen bedrijfsmiddelen bij, er gaan er enkele af. En soms scherpen we de eisen van een bedrijfsmiddel aan. De nieuwe Energielijst wordt meestal eind december officieel bekend gemaakt in de Staatscourant. Het gaat dan om een wijziging van de 'Uitvoeringsregeling energie-investeringsaftrek 2001'.
  Wijzigingen in de Energielijst 2026
  We passen de Energielijst ieder jaar aan. Er komen bedrijfsmiddelen bij, enkele gaan ervan af. En soms passen we de eisen van een bedrijfsmiddel aan. De nieuwe Energielijst wordt meestal eind december officieel bekend gemaakt in de Staatscourant. Het gaat dan om een wijziging van de 'Uitvoeringsregeling energie-investeringsaftrek 2001'.
  Bekijk de opvallendste wijzigingen
  Hoe werkt de Energielijst?
  In hoofdstuk 3 van de Energielijst staan investeringen (bedrijfsmiddelen) in de categorieën A tot en met G:
  A: Bedrijfsgebouwen
  B: Processen
  C: Transportmiddelen
  D: Duurzame energie
  E: Energiebalancering
  F: Energietransitie
  G: Energieadvies, Energieprestatieadvies utiliteit EP-U MWA, CO2-emissiereductieplan en blowerdoortest
  Specifieke en algemene codes
  U krijgt via de EIA belastingvoordeel voor een bedrijfsmiddel als het voldoet aan de omschrijving onder één van de codes op de Energielijst.
  Specifieke codes:
  Onder deze codes staan duidelijk omschreven bedrijfsmiddelen, vaak met technische eisen. De overheid wil namelijk alleen de beste energiebesparende maatregelen stimuleren. Vraag uw leverancier of een bedrijfsmiddel aan de technische eisen voldoet. Is dit het geval? Vraag dan EIA aan onder die specifieke code.
  Algemene (generieke) codes:
  Het gaat bij deze codes om (maatwerk)investeringen. Deze bedrijfsmiddelen staan niet specifiek op de lijst maar leveren wel energiebesparing op. Is dit het geval bij uw investering? Dan kunt u EIA aanvragen onder een generieke code.
  Zoek in de Energielijst
  Voor uw investering geldt de Energielijst van het jaar waarin u de koopovereenkomst tekent of de bestelling doet.
  Bekijk de Energielijst 2026
  Product voorstellen voor de Energielijst
  Wilt u uw product plaatsen op de Energielijst? Doe dan een voorstel voor een aanvulling of wijziging van de Energielijst. U kunt tot en met 1 september 2026 een voorstel indienen voor de Energielijst 2027.
  Lees meer over het indienen van een voorstel voor de Energielijst
  Stel uw vraag
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Zie ook
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Milieulijst MIA\Vamil
  Energiebesparingsplicht
  Uitgelicht
  Nieuws
  Laatste nieuws over Klimaat & Energie
  Evenementen
  Evenementen over Klimaat & Energie
  ©Copyrightinformatie
  Chris Pennarts
  Bekijk uw mogelijkheden bij netcongestie
  Elektriciteitsnet overbelast?
  Bekijk wat er in uw regio gebeurt
  Duurzame resultaten
  ©Copyrightinformatie
  Coöperatie Vrijstad Energie
  Ontvang het laatste nieuws van RVO
  Meld u aan voor onze nieuwsbrieven en mailings. Bepaal zelf welke onderwerpen u interessant vindt.

• Jaarcijfers EIA 2023Uitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Jaarcijfers EIA 2023
  Jaarcijfers EIA 2023
  Open voor aanvragen
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 28 mei 2024
  Ondernemers maakten in 2023 veel gebruik van belastingvoordeel met de Energie-investeringsaftrek (EIA). Bijna 23.000 ondernemers vroegen EIA aan. Zij deden in totaal voor bijna € 4,4 miljard aan energiezuinige investeringen, een stijging van 24% vergeleken met het vorige jaar. De investeringen zorgen voor een energiebesparing die vergelijkbaar is met het jaarlijkse energieverbruik van 586.000 huishoudens.
  Belangrijkste conclusies
  Dit jaarverslag laat onder meer zien hoeveel en in welke energiebesparende maatregelen ondernemers met belastingvoordeel van de EIA hebben geïnvesteerd in 2023. En ook uit welke sectoren die bedrijven kwamen.
  Bedrijven dienden de meeste aanvragen in voor investeringen in zonnepanelen, warmtepompen en isolatie van muren, daken en vloeren.
  Het meeste geld gaven ondernemers uit aan het energiezuiniger maken van bestaande bedrijfsprocessen, zonnepanelen en systemen voor het benutten van afvalwarmte.
  De € 4,4 miljard aan investeringen zorgen voor een verdere vermindering van de CO2-uitstoot: van 1.753 kiloton CO2 in 2022 naar 1.906 kiloton CO2 in 2023.
  Alle cijfers op een rij
  Uitgeschreven tekst
  2023 in vogelvlucht
  € 4.385 miljoen is het totaalbedrag dat ondernemers in Nederland investeerden in duurzame techniek.
  22.736 is het totale aantal EIA-aanvragen.
  1.077 miljoen m3 is de energiebesparing in m3 aardgas (equivalent).
  24% is de stijging van het totale investeringsbedrag vergeleken met 2022.
  4.323 is de daling van het totale aantal EIA-aanvragen vergeleken met 2022.
  586.000 is het aantal huishoudens waarmee 1.077 miljoen m3 aan aardgas (equivalent) te vergelijken is.
  € 249 miljoen is het totale budget dat beschikbaar was voor de EIA.
  14.859 is het aantal ondernemers dat een EIA-aanvraag deed vergeleken met 17.775 ondernemers in 2022.
  11% is het netto-voordeel voor ondernemers met energiebesparende EIA-investeringen.
  € 336 miljoen is het totale budget dat naar verwachting gebruikt is voor de EIA.
  1.906 kiloton is de totale CO2-reductie per jaar door energiebesparende investeringen in 2023.
  Verdeling over sectoren
  Uitgeschreven tekst
  Gebouwde omgeving
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Warmtepomp (lucht gerelateerd)
  (kleiner of gelijk aan 12 kW)
  1.212
  15,8
  Isolatie voor bestaande constructies
  1.210
  29
  Warmtepomp (lucht gerelateerd)
  (groter dan 12 kW)
  1.172
  71,8
  Energiezuinige ventilator
  513
  11,6
  Koude- of warmteterugwinningssysteem
  uit ventilatielucht
  518
  49,9
  Overige
  3.703
  974,9
  Totaal
  8.328
  1.153
  Processen en apparaten
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Technische voorzieningen voor energiebesparing bij bestaande processen
  461
  477,6
  Energiezuinige (vaat)spoel- of (vaat)wasmachine
  353
  2,3
  Elektrische ovens
  311
  98,9
  Toerengeregelde vacuümpomp voor melkwinningsinstallaties
  303
  3,1
  Energiezuinige ventilator
  204
  9,4
  Overige
  1.352
  1.265
  Totaal
  2.984
  1.856,30
  Uitgeschreven tekst
  Land- en tuinbouw
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Energie-efficiënte melkkoeling
  365
  3,2
  Belichtingssysteem voor tuinbouwgewassen
  341
  257
  Horizontale energieschermen
  169
  33,9
  Direct gasgestookte hoog temperatuur tapwaterboiler
  70
  0,9
  Systeem voor ontvochtiging van tuinbouwkassen
  126
  41,6
  Overige
  195
  22,5
  Totaal
  1.266
  359,1
  Top 10-technieken
  Techniek
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking
  7.243
  292,2
  Warmtepomp (luchtgerelateerd, kleiner dan 12 kW)
  1.212
  15,8
  Isolatie voor bestaande constructies
  1.210
  29
  Warmtepomp (luchtgerelateerd, groter dan 12 kW)
  1.172
  71,8
  Koude- of warmteterugwinningssysteem
  uit ventilatielucht
  518
  49,9
  Energiezuinige ventilator
  513
  11,6
  HR-glas voor bestaande bedrijfsgebouwen
  511
  18
  Technische voorzieningen voor
  energiebesparing bij bestaande processen
  461
  477,6
  Accu voor opslag van duurzaam opgewekte elektriciteit
  452
  90
  Isolatie voor bestaande constructies
  430
  8,6
  Uitgeschreven tekst
  Duurzame energie
  Processen en/of technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking
  7.243
  292,2
  Accu voor opslag van duurzaam opgewekte
  elektriciteit
  452
  90
  Opslag van elektrische energie
  291
  221,5
  Conversie van elektrische energie naar warmte (Power to heat)
  120
  12,1
  Mobiele elektriciteitsvoorziening
  105
  85,2
  Overige
  382
  169,8
  Totaal
  8.593
  870,8
  Transport
  Technieken
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Technische voorzieningen voor energiebesparing bij nieuwe transportmiddelen
  387
  33,9
  Technische voorzieningen voor energiebesparing in of aan bestaande transportmiddelen
  177
  16
  Bandenspanningregelsysteem
  152
  3
  Lichtgewicht velgen
  135
  1,6
  Energieprestatieverbetering in het wegtransport
  121
  2,7
  Overige
  593
  64,1
  Totaal
  1.565
  121,3
  Besteding van het budget
  Uitgeschreven tekst
  EIA 2023 ten opzichte van 2022
  Aanvragen
  (aantal)
  Wijziging t.o.v.
  het voorgaande jaar
  (%)
  Gemeld
  investerings-
  bedrag
  (miljoen euro)
  Wijziging t.o.v.
  het voorgaande jaar
  (%)
  EIA 2023
  22.736
  -16%
  4.385
  24%
  EIA 2022
  27.059
  39%
  3.523
  61%
  EIA-budget 2023 en Netto voordeel
  Gemeld
  investerings-
  bedrag
  (miljoen euro)
  Goedgekeurd
  bedrag
  (miljoen euro)*
  Netto
  voordeel
  (miljoen euro)*
  EIA-budget
  (miljoen euro)
  EIA 2023
  4.385
  2.950
  332,6
  (=11,38% van het
  goedgekeurde bedrag)
  249
  *Prognose
  EIA in de afgelopen 27 jaar
  Uitgeschreven tekst
  EIA in de afgelopen 27 jaar
  Jaar
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld investerings-
  bedrag
  (miljoen euro)
  1997
  10.366
  430
  1998
  14.145
  656
  1999
  17.408
  587
  2000
  25.815
  695
  2001
  28.140
  1.058
  2002
  17.240
  1.343
  2003
  15.553
  839
  2004
  11.262
  1.398
  2005
  9.304
  1.199
  2006
  10.402
  3.710
  2007
  13.419
  2.023
  2008
  13.672
  1.483
  2009
  11.428
  890
  2010
  14.449
  1.065
  2011
  16.363
  1.599
  2012
  17.412
  1.265
  2013
  19.494
  1.779
  2014
  17.748
  1.608
  2015
  14.280
  1.375
  2016
  17.205
  1.346
  2017
  17.770
  1.518
  2018
  19.366
  1.621
  2019
  19.155
  1.701
  2020
  19.450
  1.744
  2021
  19.479
  2.187
  2022
  27.059
  3.523
  2023
  22.736
  4.385
  Investeringen van ondernemers
  Uitgeschreven tekst
  Energietechnieken: generiek of specifiek
  Soort Energietechniek
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Generiek
  1.268
  558,4
  Specifiek
  21.468
  3.826,8
  Toepassingsgebieden
  Sector
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Gebouwde omgeving
  8.328
  1.153
  Processen en apparaten
  2.984
  1.881
  Duurzame energie
  8.593
  870,8
  Transport
  1.565
  121,3
  Land- en tuinbouw
  1.266
  359,1
  Totaal
  22.736
  4.385,2
  Uitgeschreven tekst
  Aantal aanvragen en gemeld investeringsbedrag per SBI-sector
  SBI-sector
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Advisering, onderzoek en overige specialistische zakelijke dienstverlening
  1.079
  115,5
  Bouwnijverheid
  1.036
  143,5
  Cultuur, sport en recreatie
  468
  35,3
  Financiële instellingen
  1.893
  171,9
  Gezondheids- en welzijnszorg
  643
  17,4
  Groot- en detailhandel; reparatie van auto's
  3.483
  183,3
  Industrie
  1.948
  911,4
  Landbouw, bosbouw en visserij
  6.476
  614,1
  Logies-, maaltijd- en drankverstrekking
  1.761
  87,8
  Productie en distributie van en handel in elektriciteit, aardgas, stoom en gekoelde lucht
  421
  1.030,4
  Verhuur van en handel in onroerend goed
  1.323
  161,7
  Verhuur van roerende goederen en overige zakelijke dienstverlening
  586
  65,4
  Vervoer en opslag
  1.340
  793,2
  Overig
  279
  54,3
  Verdeling over provincies
  Uitgeschreven tekst
  Aantal EIA-aanvragen per provincie
  Provincie
  EIA-aanvragen
  (aantal)
  Zuid-Holland
  3.727
  Noord-Holland
  2.436
  Noord-Brabant
  3.715
  Gelderland
  3.216
  Groningen
  740
  Limburg
  1.448
  Zeeland
  822
  Overijssel
  2.364
  Utrecht
  1.284
  Friesland
  1.342
  Flevoland
  810
  Drenthe
  832
  Gemeld investeringsbedrag per provincie
  Provincie
  Gemeld
  investeringsbedrag
  (miljoen euro)
  Zuid-Holland
  1.817
  Noord-Holland
  517,6
  Noord-Brabant
  449,6
  Gelderland
  318,8
  Groningen
  249,8
  Limburg
  245,9
  Zeeland
  177,9
  Overijssel
  173,7
  Utrecht
  141,4
  Friesland
  131
  Flevoland
  85,7
  Drenthe
  76,6
  Maatschappelijk verantwoord ondernemen
  De EIA is gericht op energiebesparing en de energietransitie (de overgang van fossiele brandstoffen op duurzaam opgewekte energie). Het heeft een positief effect op de energiekosten voor de ondernemer én op het milieu. Het is ons streven dat ondernemers, die gebruikmaken van de EIA, zich bewust zijn van de positieve en de negatieve effecten die hun bedrijfsactiviteiten op de omgeving kunnen hebben. Rechtstreeks, maar bijvoorbeeld ook via hun leveranciers en afnemers. Daarnaast willen we ondernemers inspireren en adviseren om maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) te implementeren in projecten. Lees meer over Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen.
  Over dit jaarverslag
  Wij baseren dit jaarverslag over de EIA op gegevens uit de periode van 1 januari 2023 tot 1 april 2024. In deze periode zijn alle aanvragen ingediend voor de EIA-regeling van 2023. De eerste maanden van 2024 horen daar bij, omdat bedrijven tot 3 maanden na aanschaf van een bedrijfsmiddel een EIA-aanvraag kunnen doen.
  De peildatum voor alle cijfers in dit jaarverslag is 1 april 2024. Omdat op deze datum niet alle totaalcijfers bekend zijn, berekenen we in sommige gevallen de totalen op basis van de aanwezige gegevens. In de tekst geven we dit aan door de term 'prognose' of 'naar verwachting'.
  Meer weten?
  Heeft u vragen over dit EIA-jaarverslag? Laat het ons weten, dan kunnen we de informatie over deze fiscale regeling verbeteren.
  Bent u op zoek naar meer achtergrondinformatie? Bekijk andere EIA-publicaties.
  Wilt u weten wie er eerder gebruik maakten van de EIA? Lees een selectie van praktijkverhalen van ondernemers.
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  In samenwerking met:
  Ministerie van Financiën
  Hoort bij:
  Klimaat en energie

• Energie-investeringsaftrek (EIA) aanvragenUitvoerder/loket · rvo.nl7 jul 2026
  Toon brontekst

  Direct naar de content
  Menu
  Home
  Energie-investeringsaftrek (EIA)
  Energie-investeringsaftrek (EIA) voor ondernemers
  Energie-investeringsaftrek (EIA) aanvragen
  Energie-investeringsaftrek (EIA) aanvragen
  Open voor aanvragen
  View this page in English
  De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 9 april 2026
  Op deze pagina leest u hoe u het belastingvoordeel van de Energie-investeringsaftrek (EIA) aanvraagt, wanneer u dat doet en wat u kunt verwachten na uw aanvraag. Het investeringsbedrag dat u voor de EIA mag opgeven, past u toe in uw belastingaangifte.
  Inloggen voor uzelf
  Direct aanvragen
  Aanvraag beheren
  Inloggen voor iemand anders
  Aanvragen met ketenmachtiging
  Aanvragen zonder ketenmachtiging
  Aanvraag beheren
  Stappenplan EIA aanvragen
  Volg onderstaand stappenplan voor het aanvragen van belastingvoordeel.
  1. Bekijk of uw investering op de Energielijst staat en voldoet aan de eisen
  U krijgt alleen belastingvoordeel als het bedrijfsmiddel waarin u investeert:
  op de Energielijst staat;
  én voldoet aan de eisen in de omschrijving op de Energielijst. Het gaat dan om de omschreven bestemming, bestanddelen en de toelichting.
  De besteldatum of de datum van de koopovereenkomst bepaalt welke Energielijst geldt.
  Zoek in de Energielijst 2026
  2. Vraag op tijd uw belastingvoordeel aan: let op de aanvraagtermijnen
  U kunt voor 2 soorten kosten EIA aanvragen: aanschafkosten en voortbrengingskosten. Hiervoor gelden verschillende aanvraagtermijnen.
  Aanschafkosten
  De aanschafkosten zijn de kosten voor de aanschaf van uw investering (het bedrijfsmiddel). Voor deze kosten vraagt u EIA aan binnen 3 maanden nadat u de bestelling heeft gedaan of de koopovereenkomst heeft gesloten.
  Ga altijd uit van de datum van de koopovereenkomst of de bestelling. En dus niet van de offerte-, installatie-, factuur- of betaaldatum. Als u de aanvraag te laat doet, loopt u het belastingvoordeel mis.
  Voortbrengingskosten
  De voortbrengingskosten zijn de kosten die u maakt om het bedrijfsmiddel zelf te maken of installeren. Denk aan de kosten voor de inzet van eigen personeel, voor materialen uit eigen magazijn en voor werkzaamheden die anderen voor u uitvoeren. Voor deze kosten vraagt u EIA aan binnen 3 maanden na het einde van het kalenderkwartaal waarin u de voortbrengingskosten maakt.
  Dit geldt niet als u het bedrijfsmiddel in de loop van het kalenderkwartaal in gebruik neemt. Is dit het geval? Dan moet u binnen 3 maanden na de datum van ingebruikname aanvragen.
  Bekijk meer over aanschaf- en voortbrengingskosten op de pagina Voorwaarden Energie-investeringsaftrek (EIA).
  3. Dien uw aanvraag in via ons aanvraagportaal
  Volg de volgende stappen:
  U logt hieronder in met eHerkenning met minimaal niveau 2+ met een machtiging 'RVO-diensten op niveau eH2+'. Regelt een tussenpersoon (intermediair) uw aanvraag? Dan heeft uw intermediair een ketenmachtiging nodig. Hiermee geeft u de intermediair toestemming om dit voor u te doen. U regelt uw eHerkenning en bijhorende machtiging bij een van de leveranciers van eHerkenning.
  Ga naar 'Nieuwe aanvraag' en kies voor het formulier EIA, MIA of Vamil aanvragen.
  U hoeft geen bijlagen mee te sturen. Pas als wij uw aanvraag beoordelen, vragen wij om extra informatie. Zie voor meer informatie over ons beoordelingsproces onder Na uw aanvraag.
  Bent u een samenwerkingsverband, zoals een maatschap of vennootschap onder firma? Dan doet u één aanvraag vanuit het samenwerkingsverband.
  Heeft u (nog) geen KVK-nummer, maar wel een RSIN-nummer? Kies dan voor de button 'Aanvragen zonder ketenmachtiging', ook als u voor uzelf aanvraagt (kies 'RSIN-nummer' of 'niet inschrijfplichtig' in het formulier).
  Krijgt u bij het inloggen met eHerkenning de melding 'U heeft geen machtigingen die gebruikt kunnen worden voor deze dienst'? Of een melding die daarop lijkt (dit verschilt per eHerkenningsleverancier)? Ga naar Hulp bij inloggen.
  Aanvragen voor uzelf
  Direct aanvragen
  Aanvragen voor iemand anders
  Aanvragen met ketenmachtiging
  Aanvragen zonder ketenmachtiging
  Na uw aanvraag
  Kort na de verzending van uw aanvraag ontvangt u per e-mail een bevestiging met een referentienummer. Gebruik dit nummer bij contact over uw aanvraag.
  Wilt u meer bekijken over uw aanvraag? Bijvoorbeeld over de ontvangst, registratie, controle, beslissing of bijhorende correspondentie? Of hierop reageren? Vul hieronder uw referentienummer in en ga naar uw aanvraag.
  U kunt uw aanvraag bekijken, beheren, wijzigen of intrekken
  Log in met eHerkenning en open uw aanvraag onder 'Mijn aanvragen'. U vindt de berichten over uw aanvraag onder 'Documenten'.
  U kunt de kosten in een ingediende aanvraag niet verhogen. Wel kunt u een extra aanvraag doen als de kosten meer dan € 2.500 zijn. Of de aanvraag intrekken en een nieuwe aanvraag indienen. Houd wel rekening met de indientermijnen. Die blijven gelden, ook voor de extra of nieuwe aanvraag.
  Wijzigt uw bedrijfsvorm (bijvoorbeeld: een fusie, een zelfstandige wordt BV of andersom)? Geef dit dan per e-mail aan ons door. Stuur uw e-mail naar eia@rvo.nl.
  Verandert alleen de naam van uw bedrijf en blijven het KVK-nummer en RSIN-nummer gelijk? Dan heeft dit geen gevolgen voor de EIA.
  Wijzigt uw adres? Geef dit dan door aan KVK. Wij gebruiken de adresgegevens van KVK.
  Heeft u een nieuwe contactpersoon of een andere contactpersoon bij dezelfde intermediair? Of wilt u uw aanvraag intrekken? Dan wijzigt u dit zelf in het aanvraagportaal:
  Wijzig uw contactpersoon onder het tabblad 'Mijn gegevens' of (in het oudere portaal) dien een verzoek in via 'Mijn aanvragen'. U tekent dit verzoek als belastingplichtige zelf of u laat deze ondertekenen door uw gemachtigde.
  Voor het intrekken van uw aanvraag gaat u naar 'Taken'. Trek met de knop 'Intrekken aanvraag' uw aanvraag in of (in het oudere portaal) dien een verzoek in via 'Mijn aanvragen'. U tekent dit verzoek als belastingplichtige zelf of u laat deze ondertekenen door uw gemachtigde.
  Wij beoordelen uw aanvraag
  Na ontvangst van uw aanvraag voeren wij een technische en financiële controle uit. Om vast te stellen of uw investering aan de eisen voldoet, kunnen wij aanvullende informatie bij u opvragen. Of een controlebezoek uitvoeren.
  Wij informeren u over onze beslissing
  U ontvangt een beslissing over uw aanvraag. Is deze beslissing positief? Dan ontvangt u een EIA-verklaring. Normaal gesproken ontvangt u de beslissing binnen 8 weken na uw aanvraag.
  Bent u het niet eens met onze beslissing? Dan kunt u binnen 6 weken na de verzenddatum van de beslissing een bezwaarschrift indienen. In de brief bij de beslissing staat hoe u dat kunt doen.
  U past EIA toe in uw belastingaangifte
  Heeft u een EIA-verklaring ontvangen? Dan verwerkt u die in uw aangifte inkomstenbelasting of vennootschapsbelasting. De Belastingdienst stelt de aanslag vast en kan de EIA accepteren of (gedeeltelijk) afwijzen.
  Lees meer over het opgeven van de EIA bij de belastingaangifte
  In opdracht van:
  Ministerie van Klimaat en Groene Groei
  Hoort bij:
  Klimaat en energie
  Zie ook
  MIA en Vamil voor ondernemers
  Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO)